Rss Feed Đăng nhập

SKKN “Phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành”

Gửi lên: 27/11/2018 21:30, Người gửi: lichsu, Đã xem: 739
/cmd+vPHẦN I.  ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
   Trong chương trình giáo dục phổ thông, môn Lịch sử giữ một vị trí rất quan trọng trong việc giáo dục tư tưởng, tình cảm đạo đức và truyền thống cho học sinh. Qua môn học giáo dục hình thành phẩm chất, có lòng yêu nước nồng nàn, yêu CNXH, biết suy nghĩ độc lập, hành động tập thể, và có tổ chức, nhận rõ kết quả hoạt động của mình, phát triển tối đa tinh thần chủ động đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ tổ quốc XHCN. Dạy học tốt bộ môn Lịch sử nhằm góp phần vào thực hiện mục tiêu chiến lược của Đảng về đào tạo thế hệ trẻ, tiếp tục sự nghiệp cách mạng của cha anh, đưa đất nước phát triển và hội nhập. Trong đó, những tri thức lịch sử địa phương có ý nghĩa rất quan trọng.
Thực tế, tình yêu nước bắt đầu từ tình yêu quê hương. Nhà văn hoá Xô viết Ilyu-E- ren-bua từng nói: "Lòng yêu nước bắt đầu từ lòng yêu những vật tầm thường nhất, yêu các cây trồng trước nhà, yêu cái phố nhỏ đổ ra bờ sông .v..v. Quê hương nghĩa nặng tình cao”( Hồ Chí Minh) mà đi xa ai cũng nhớ, khổ đau lại càng muốn về.
   Thật vậy! Một con người yêu Tổ quốc thiết tha thì càng yêu quê hương mình sâu sắc, càng yêu quê hương thì càng yêu Tổ quốc và ngược lại. Quê hương và Tổ quốc tác động lẫn nhau, bổ sung cho nhau làm phong phú tình cảm của mỗi con người. Chính vì thế mà trong sự hình thành nhân cách của học sinh, lịch sử địa phương có ý nghĩa rất quan trọng.
           Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, Đất nước đang trên đường đổi mới, những mặt trái của cơ chế thị trường tác động và ít nhiều làm xói mòn đạo đức xã hội, làm méo mó nhân cách của học sinh và thế hệ trẻ. Thì việc hình thành cho học sinh sự hiểu biết về lịch sử địa phương, về những giá trị và truyền thống quê hương, giáo dục lòng tự hào và ý thức trách nhiệm xây dựng quê hương càng trở nên bức thiết.
Nhận thức được tầm quan trọng của những giá trị lịch sử quê hương có ý nghĩa to lớn trong việc giáo dục tư tưởng đạo đức hình thành những phẩm chất của con người mới Việt Nam trong thời kì CNH và hội nhập, trong những năm qua Bộ giáo dục đã có sự quan tâm và chỉ đạo thực hiện hiệu quả thông qua các đợt tập huấn dạy học lịch sử di sản và danh nhân địa phương đồng thời thực hiện chỉ đạo các địa phương tự chủ xây dựng chương trình tăng thời lượng giảng dạy lịch sử di sản và danh nhân địa phương. Công tác dạy học di sản không chỉ dừng lại trong bộ môn Lịch sử mà còn triển khai trong các môn học xã hội Văn, Địa…
  Thế nhưng, trong thực tế ở trường THPT phần lịch sử địa phương chưa thực sự được coi trọng xứng đáng với vai trò của nó vì số tiết phân phối của Bộ rất ít – mỗi khối chỉ phân phối 1 đến 2 tiết. Vấn đề dạy lịch sử địa phương là chưa hiệu quả vì còn nhiều khó khăn: Mâu thuẫn giữa việc tăng thời lượng lịch sử địa phương - di sản và danh nhân trong chương trình tự chủ với chương trình chung. Việc tăng quá nhiều lịch sử địa phương là đồng nghĩa phải cắt giảm chương trình nội dung lịch sử dân tộc và thế giới do số tiết phân phối chương trình không tăng lên nên rất khó thực hiện bởi nó ảnh hưởng đến chương trình chung của bộ giáo dục đào tạo quy định; tài liệu giảng dạy chưa có tính hệ thống; không có nội dung trong các kì thi… Vì thế mà cả giáo viên và học sinh đều không coi trọng, thậm chí còn cắt xén nên không có hiệu quả.  Học sinh hầu như lơ mơ hoặc không hiểu gì về lịch sử quê hương mình, có đôi lúc học sinh ngỡ ngàng, lúng túng khi bất chợt một ai đó hỏi hay nói về sự kiện lịch sử quê hương mình. Đó là một thực tế đáng buồn.
Đặc biệt ở Hà Tĩnh, một vùng đất địa linh nhân kiệt với bề dày truyền thống văn hóa, truyền thống cách mạng anh hùng qua mọi thời kỳ của lịch sử dân tộc. Có nhiều sự kiện lịch sử điển hình, nhiều người con ưu tú của Đảng, của cách mạng, nhiều di tích lịch sử tiêu biểu cho lịch sử đất nước một thời kỳ và nhiều danh nhân văn hóa, nhiều dòng họ khoa bảng thì sự thiếu hụt đó lại càng đáng buồn hơn. Đó thực sự là sự trăn trở, là trách nhiệm của những giáo viên giảng dạy lịch sử.
Nhiệm vụ đặt ra cho giáo viên dạy lịch sử ở trường THPT, ngoài trang bị cho học sinh hệ thống những kiến thức cơ bản lịch sử dân tộc và lịch sử thế giới để hình thành thế giới quan khoa học, phẩm chất đạo đức chính trị cho học sinh còn cần thiết phải trang bị cho học sinh những hiểu biết sâu sắc về lịch sử và truyền thống quê hương. Qua đó, giáo dục lòng tự hào về quê hương dân tộc, hình thành lòng yêu nước, truyền thống quê hương cách mạng, bồi dưỡng các năng lực tư duy hành động và thái độ ứng xử đúng đắn trong cuộc sống xã hội; giúp học sinh hiểu được sự phát triển hợp quy luật của tự nhiên và xã hội, vận dụng sáng tạo những hiểu biết vào hoạt động thực tiễn, xây dựng ý thức trách nhiệm xây dựng quê hương giàu đẹp.
Để khắc phục những khó khăn và thực hiện tốt yêu cầu nhiệm vụ dạy học hiệu quả nội dung lịch sử địa phương thì giáo viên không thể không đổi mới phương pháp. Chỉ có đổi mới phương pháp theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn, đa dạng hóa các hình thức dạy học lịch sử địa phương mới có thể nâng cao hiểu biết của các em về những gì đã xảy ra trong quá khứ trên mảnh đất quê hương mình, những truyền thống tốt đẹp, để tự hào, để sống cao đẹp hơn và phấn đấu xây dựng cho quê hương xứng đáng với tầm vóc lịch sử của nó. Đồng thời góp phần năng cao chất lượng hiệu quả lịch sử dân tộc, hoàn thành tốt mục tiêu giáo dục – đào tạo, cần thiết về lịch sử quê hương.
Xuất phát từ suy nghĩ đó và trong thực tiễn giảng dạy tôi đã thực hiện có hiệu quả. Trong phạm vi có thể, tôi chọn đề: “Phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành”, để làm đề tài nghiên cứu với mong muốn nhằm góp thêm một vài ý kiến về biện pháp để nâng cao hơn nữa chất lượng dạy và học môn lịch sử ở trường THPT. Qua đó góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục truyền thống cách mạng, định hướng nghề nghiệp, xây dựng quê hương. Cùng các bộ môn khác thực hiện thành công mục tiêu và sự nghiệp đổi mới giáo dục của Đảng và Nhà nước theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh - Nghị quyết số 29 - NQ/TW ngày 4/11/2013 Hội nghị TW 8 khóa XI về đổi mới căn bản và toàn diện “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kĩ năng của người học; Khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học tự cập nhật và đổi mới trí thức, kĩ năng, phát triển năng lực. Chuyển từ học chủ yếu trên lớp sang tổ chức hình thành học tập đa dạng, chú ý các hoạt động xã hội, ngoại khóa, nghiên cứu khoa học…”. “Chuyển mạnh quá trình giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học. Học đi đôi với hành; lí luận gắn với thực tiễn; giáo dục nhà trường gắn với giáo dục gia đình và giáo dục xã hội”
II. MỤC ĐÍCH, NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
1. Mục đích nghiên cứu
Đề tài được lựa chọn thực hiện nhằm xác định phương pháp Dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành. Tìm ra hướng đi hiệu quả nhất cho việc đổi mới phương pháp dạy học môn Lịch sử hiện nay, đặc biệt là giảng dạy lịch sử địa phương trong chương trình lịch sử THPT. Đồng thời chia sẻ kinh nghiệm dạy học lịch sử địa phương của bản thân cùng đồng nghiệp. Qua đó giáo viên và các đơn vị tổ chuyên môn Lịch sử tham khảo, bổ sung, sáng tạo không ngừng, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm. Từ đó áp dụng trong thực tiễn giảng dạy cả chính khóa và nội khóa để hướng dẫn học sinh, hình thành cho các em kĩ năng và phương pháp học bộ môn theo hình thức trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn.
2. Nhiệm vụ nghiên cứu.
Nhiệm vụ chung của đề tài là góp phần không ngừng cải tiến và nâng cao chất lượng hiệu quả việc dạy học lịch sử địa phương, các di sản và danh nhân địa phương ở trường phổ thông. Nâng cao hơn nữa vị thế và phát huy hết giá trị của môn Sử trong sự nghiệp trồng người đào tạo con người phù hợp với thời đại.
Nhiệm vụ cụ thể là xây dựng được nội dung dạy học và khắc phục những khó khăn học sinh dễ mắc phải khi tham gia hoạt động trải nghiệm sáng tạo. Taọ ra những trải nghiệm mới làm cho học sinh nắm bài một cách dễ dàng mà sâu sắc. Trang bị, rèn luyện cho học sinh kĩ năng tự học, tự trải nghiệm và sáng tạo, giảm áp lực cho học sinh. Hình thành được tình cảm, niềm tin, ý thức trách nhiệm đối với quê hương, đất nước. Từ đó phát huy được tính tích cực tự giác, thôi thúc học sinh có  những hành động tích cực góp phần xây dựng quê hương, đất nước.
III. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU VÀ PHẠM VI CỦA ĐỀ TÀI
1. Đối tượng nghiên cứu
Đề tài thuộc lĩnh vực phương pháp dạy học ở cấp trung học phổ thông, cụ thể là “Phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành”, đối với đối tượng học sinh khối 10; khối 11; khối 12, trong trường THPT hiện hành đã được trang bị kiến thức cơ bản có hệ thống về lịch sử thế giới và dân tộc, có khả năng hoạt động thực tiễn và tư duy sáng tạo và vận dụng được kiến thức liên môn để giải quyết vấn đề thực tiễn có hiệu quả.
2. Phạm vi nghiên cứu:
Phạm vi nội dung thực hiện nghiên cứu của đề tài là Lịch sử địa phương huyện Can Lộc qua các thời kì lịch sử gồm các di sản và danh nhân địa phương, các truyền thống tự hào của vùng địa linh nhân kiệt nổi tiếng là đất học, đất cách mạng và đất thơ…
Đề tài tập trung nghiên cứu “Phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành”. Sưu tầm, chọn lọc những hình ảnh, bài hát, câu hỏi, thiết kế các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn phù hợp nội dung và yêu cầu học tập của học sinh đối với môn học. Từ đó, kết hợp hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn phù hợp trong từng nội dung của tiết học, từng đối tượng học sinh để định hướng phát triển phẩm chất, năng lực cho học sinh.
.           Đối tượng hướng dẫn thực hiện là học sinh bậc THPT, cụ thể là lớp 11 và 12. Về mặt kiến thức và tư duy lí luận đã có khả năng thực hiện phương pháp một cách độc lập có hiệu quả vì các em được trang bị kiến thức cơ bản về lịch sử dân tộc và thế giới ở cấp học dưới. Các em đã có khả năng tư duy độc lập và hoạt động thực tiễn. Do đó, giáo viên có thể thực hiện dễ dàng, hiệu quả phương pháp này để thiết thực đổi mới phương pháp dạy học theo hướng trải nghiệm sáng tạo và rèn kĩ năng, giúp học sinh hình thành những phẩm chất và phát triển năng lực toàn diện.
Từ thực tiễn đó, trong năm học 2016-2017 và 2017-2018 tôi cùng tổ chuyên môn đã nghiên cứu tìm tòi, học hỏi, sáng tạo, áp dụng tích cực phương pháp này trong quá trình dạy học chính khóa và ngoại khóa để nâng cao hiệu quả chất lượng dạy học Lịch sử địa phương hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực cho học sinh. Đồng thời kiểm chứng, so sánh nhận thức của các em qua kiểm tra, thi cử thấy được một số kết quả như mong muốn. Việc học của học sinh trở nên nhẹ nhàng và khoa học không còn lo lắng và nặng nề với việc học lịch sử. Nhận thức, nhìn nhận và đánh giá của học sinh về những kiến thức lịch sử địa phương khá vững vàng, sâu sắc. Bài thuyết minh về các di sản thể hiện tốt hơn và tự tin. Từ đó rút ra kinh nghiệm để thực hiện ngày càng tốt hơn. Góp phần hoàn thành mục tiêu và nhiệm vụ dạy học và giúp học sinh nâng cao lòng yêu quê hương đất nước và lý tưởng cách mạng, sống có mục tiêu.
Trong phạm vi đề tài này tôi trình bày một số phương pháp cụ thể về phương pháp dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn.
- Thứ nhất: Hình thức dạy nội khóa ở không gian lớp học kết hợp trải nghiệm ở thực tế di sản nhằm vận dụng kiến thức liên môn vào việc thuyết minh di sản và chăm sóc di tích.
- Thứ hai: Ngoại khóa với hình thức tổ chức tổ chức trong khuôn viên nhà trường nhằm giáo dục đạo đức, lòng yêu nước tự hào và ngoại khóa ngoài khuôn viên lớp học ở địa đơn vị mô hình kinh tế ở địa phương theo kiểu dạy học dự án góp phần xây dựng kĩ năng và hướng nghiệp.
IV. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Nghiên cứu nắm vững tinh thần Nghị quyết Trung ương 29 - đổi mới giáo dục căn bản toàn diện.
- Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc phát triển phẩm chất và năng lực trong môn Lịch sử mà đặc biệt là LSĐP theo hướng hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn.
- Nghiên cứu cơ sở phương pháp luận về phương pháp dạy học theo hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn; chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Pháp luật của Nhà nước về giáo dục nói chung, Lịch sử nói riêng.
- Nghiên cứu lý thuyết:  Đọc và nghiên cứu, phân tích, tổng hợp các tài liệu về Giáo dục học, các tài liệu chuyên khảo, tài liệu lịch sử, phương pháp dạy học lịch sử, chương trình, sách giáo khoa lịch sử phổ thông, các công trình nghiên cứu về đổi mới PPDH bằng việc sử dụng hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn, tài liệu định hướng phát triển phẩm chất, năng lực của người học.
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Tiến hành dạy học có đối chứng một hoạt động TNST và tích hợp liên môn trong chương trình để rút ra những kết luận khái quát và đề xuất một số biện pháp sư phạm.
            + Khảo sát ý kiến giáo viên về vấn đề dạy học bằng  hoạt động trải nghiệm sáng tạo, khảo sát ý kiến học sinh sau tiết học.
           + Tiến hành kiểm tra 15 phút sau buổi học.
- Phương  pháp thống kê toán học: Sử dụng phương pháp thống kê xác suất toán học để xử lý kết quả thực nghiệm sư phạm đối với hai nhóm: Đối chứng và thực nghiệm nhằm rút ra kết luận khái quát, chứng minh tính khả thi của đề tài.
- Ngoài ra còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu của phép biện chứng duy vật: Lôgic,  phân tích, tổng hợp, so sánh, lập luận ... để giải quyết nội dung đề tài.    
- Tổ chức dạy thực nghiệm, khảo sát sau đó đánh giá, rút kinh nghiệm trong tổ chuyên môn.
V. GIẢ THIẾT KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI.
  Nếu sử dụng“Phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT ”, thì giáo viên sẽ  khai thác tốt hơn về nội dung và học sinh nắm sâu sắc hơn các tri thức lịch sử địa phương, góp phần bồi dưỡng phẩm chất, phát triển năng lực toàn diện cho học sinh. Sẽ mở ra hướng đi mới trong việc nâng cao chất lượng hiệu quả dạy học lịch sử địa phương nói riêng và bộ môn Lịch sử nói chung. Đồng thời góp phần to lớn trong việc giáo dục đạo đức tư tưởng hình thành những phảm chất cho đoàn viên thanh niên.
VI. TÍNH MỚI CỦA ĐỀ TÀI
          Đề tài hoàn toàn mới ở phương pháp tổ chức và thiết kế nội dung phương pháp tổ chức dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn.
Điểm mới của đề tài là:
- Xây dựng ở phần nội khóa các hoạt động trải nghiệm sáng tạo vận dụng kiến thức liên môn để thực hành trải nghiệm thực tiễn tại di tích. Học sinh sẽ vận dụng kiến thức liên môn Văn, Sử, cả tiếng Anh để đóng vai làm hướng dẫn viên du lịch thuyết minh di sản, danh nhân và hoạt động thực tiễn công ích, chăm sóc di tích.
- Hoạt động ngoại khóa được thực hiện trong đổi mới sinh hoạt chào cờ, tổ chức theo chủ đề trong nhiều không gian.
+ Thứ nhất, gắn kiến tvới giáo dục đạo đức, nâng cao ý thức trách nhiệm của đoàn viên, thanh niên đối với đất nước và hoàn thiện bản thân.
+ Thứ hai, hoạt động trải nghiệm dạy học dự án, ngoài phạm vi ngoài nhà trường nhằm mục đích giáo dục hướng nghiệp cho học sinh, đặc biệt là học sinh lớp 12.
- Kết hợp sử dụng hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn để thiết kế bài giảng lịch sử địa phương ở trường THPT giúp giáo viên có thể tham khảo, sử dụng một cách sáng tạo, hiệu quả trong dạy học và thông qua kết quả thực nghiệm có đối chứng để kiểm chứng tính khả thi của đề tài.
VII.  ĐÓNG GÓP CỦA ĐỀ TÀI
Thực hiện đề tài này đã góp phần tháo gỡ khó khăn cho giáo viên và các tổ chuyên môn về việc giải quyết nâng cao chất lượng dạy học lịch sử địa phương và hiệu quả dạy học lịch sử dân tộc thế giới, nâng cao chất lượng các kì thi Quốc gia. Đóng góp giáo viên về những hình thức tổ chứ dạy học thiết thực và hiệu quả lịch sử di sản và danh nhân. Phương pháp này giúp học sinh trút được gánh nặng về việc học và ghi nhớ lịch sử như cũ. Đồng thời cũng không còn lúng túng và bỡ ngỡ trước những vấn đề lịch sử quê hương và trả lời những câu hỏi lịch sử địa phương. Từ đó nâng cao chất lượng và hiệu quả môn học và nâng cao lòng tự hào, tự tin.
Về phía giáo viên, nhất là những giáo viên trẻ chưa có nhiều kinh nghiệm thì đề tài là tài liệu hỗ trợ trong quá trình tổ chức dạy học lịch sử địa phương hiệu quả, tổ chức các hoạt động ngoại khóa, chuyên đề chào cờ đầu tháng… rất thiết thực để nâng cao năng lực chuyên môn và nghiệp vụ. 
        
  
 
 
 
 
 
                         
 
 
 
 
 
 
 
PHẦN II.  GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. CƠ SỞ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI.
1. Cơ sở  lí luận
1.1. Một số khái niệm
- Khái niệm lịch sử địa phương
Theo cách hiểu tổng quát: “Địa phương” là những gì không phải hay trái lại với “Cả nước”, “Quốc gia”, “Trung ương”.
         Theo cách hiểu cụ thể: “Địa phương” là những vùng riêng lẻ của đất nước, có những mối liên hệ với cả nước và là bộ phận cấu thành của đất nước, nhưng chúng có những nét riêng tạo nên sắc thái đặc biệt của vùng mình.
         Từ nhận thức đó, ta có thể hiểu được LSĐP là lịch sử của các địa phương, như lịch sử của các làng, xã, huyện, tỉnh hay khu vực, vùng, miền…nó còn bao hàm cả lịch sử của các đơn vị sản xuất, chiến đấu, các cơ quan, xí nghiệp,…Xét về phạm vi địa lí và lịch sử, các tổ chức và đơn vị này đều thuộc phạm vi địa phương, song về mặt chuyên môn, kỷ thuật có thể xếp vào dạng lịch sử chuyên ngành. Như vậy bản thân LSĐP rất đa dạng, phong phú cả về nội dung và thể loại.
- Khái niệm hoạt động trải nghiệm sáng tạo
Hoạt động TNST là hoạt động giáo dục, trong đó từng cá nhân học sinh được trực tiếp hoạt động thực tiễn trong môi trường nhà trường cũng như môi trường gia đình và xã hội dưới sự hướng dẫn và tổ chức của các nhà giáo dục, qua đó phát triển tình cảm, đạo đức, phẩm chất nhân cách, các năng lực…, từ đó tích lũy kinh nghiệm riêng cũng như phát huy tiềm năng sáng tạo của cá nhân mình.   
- Khái niệm giáo dục qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo
Là phương pháp dạy học cho học sinh tiếp xúc trực tiếp với các buổi tham quan, dã ngoại ở di tích, nhà thờ, các buổi ngoại khóa, các cuộc thi tìm hiểu… nhằm giáo dục học sinh truyền thống yêu nước, tự hào dân tộc . Qua đó giáo dục các em ý thức bảo vệ di sản, phát triển trí tuệ, rèn luyện kỹ năng sống đồng thời góp phần đổi mới phương pháp dạy học, thực hiện đa dạng hóa hình thức tổ chức dạy học.
- Khái niệm dạy học tích hợp liên môn
          Dạy học tích hợp liên môn là dạy học những nội dung kiến thức liên quan đến hai hay nhiều môn học. "Tích hợp" là nói đến phương pháp và mục tiêu của hoạt động dạy học còn "liên môn" là đề cập tới nội dung dạy học. Đã dạy học "tích hợp" thì chắc chắn phải dạy kiến thức "liên môn" và ngược lại, để đảm bảo hiệu quả của dạy liên môn thì phải bằng cách và hướng tới mục tiêu tích hợp.
1.2. Tầm quan trọng của dạy học lịch sử địa phương
Lịch sử địa phương và lịch sử dân tộc có một mối quan hệ biện chứng không thể tách rời, nằm trong cặp phạm trù "cái chung và cái riêng".Tri thức lịch sử địa phương là biểu hiện cụ thể, sinh động và đa dạng của tri thức lịch sử dân tộc. Lịch sử địa phương là một bộ phận cấu thành lịch sử dân tộc. Nói cách khác, lịch sử dân tộc được hình thành trên nền tảng khối lượng tri thức lịch sử địa phương đã được khái quát và tổng hợp ở mức độ cao.
Chúng ta đều biết rằng, bất cứ một sự kiện, hiện tượng lịch sử nào xảy ra đều mang tính chất địa phương, vì nó gắn với một vị trí không gian cụ thể của một địa phương nhất định dù rằng các sự kiện đó có tính chất, quy mô và mức độ ảnh hưởng khác nhau. Có những sự kiện, hiện tượng chỉ có tác dụng ảnh hưởng ở một phạm vi nhỏ hẹp nhưng cũng có những sự kiện, hiện tượng mà tác động của nó vượt ra khỏi khung giới địa phương, mang ý nghĩa quốc gia, thậm chí là ý nghĩa quốc tế. Mặt khác, tìm hiểu về lịch sử địa phương không chỉ là việc riêng của các nhà nghiên cứu mà còn là nhu cầu của mỗi con người.
Từ thời cổ đại, Xi-xê-rông - một chính trị gia nổi tiếng của Rô- ma cổ đã nói: “Lịch sử là thầy dạy của cuộc sống”. Chính vì lẽ đó, sự hiểu biết về lịch sử dân tộc còn bao hàm cả sự am tường cần thiết về lịch sử địa phương, hiểu biết về quê hương, xứ sở,  nơi chôn nhau cắt rốn của mình, hiểu từ mối quan hệ giữa lịch sử địa phương và lịch sử dân tộc.
      Những năm gần đây, hoạt dộng nghiên cứu, biên soạn, giảng dạy và học tập Lịch sử địa phương được đẩy mạnh trên cả nước nói chung và địa bàn Hà Tĩnh nói riêng. Việc giảng dạy lịch sử địa phương trong các nhà trường có tác dụng trực tiếp và quan trọng để nâng cao chất lượng giảng dạy lịch sử dân tộc của người giáo viên, làm cho bài giảng  sinh động hơn, có sức truyền cảm, gây thêm hứng thú học tập cho học sinh, tạo được những biểu tượng lịch sử, giúp học sinh hiểu sâu sắc hơn các khái niệm, các hiện tượng trong bài học Lịch sử dân tộc. Tri thức lịch sử địa phương còn có ý nghĩa sâu sắc trong việc giáo dục cho người học lòng tự hào chân chính về những truyền thống tốt đẹp của quê hương, địa phương nơi cư trú, khơi dậy tình yêu quê hương xứ sở cho các em.
1.3. Tầm quan trọng của dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn
            Chúng ta đã nhận thức rõ vị trí, ý nghĩa của bài học lịch sử địa phương. Bài học càng có tác dụng khi được hỗ trợ bằng các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn, một hình thức tổ chức dạy học ở trường phổ thông. Trong công tác TNST và tích hợp liên môn, hoạt động của thầy và trò được tiến hành chủ yếu ngoài giờ học trên lớp, nhưng nội dung và chủ đề hoạt động phải đạt được mục đích giáo dưỡng, giáo dục, phát triển như ở bài học trên lớp, nhưng được thực hiện trên cơ sở và phương tiện khác. Nhiệm vụ của hoạt động TNST mang tính tổng hợp, làm sâu sắc và phong phú kiến thức của học sinh về các mặt khác nhau của cuộc sống xã hội, góp phần gây hứng thú trong học tập lịch sử.
           Vì vậy, dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn tuy là hoạt động chủ yếu ngoài lớp, nhưng công tác TNST có tác dụng như một bài nội khóa trong việc giáo dưỡng, giáo dục và phát triển học sinh. Một cách cụ thể, hoạt động TNST và tích hợp liên môn trong dạy học lịch sử địa phương chú ý đến việc làm phong phú kiến thức, giáo dục tình cảm, đạo đức phẩm chất của học sinh, giáo dục tinh thần tập thể, ý thức cộng đồng trách nhiệm, yêu thích lao động, rèn luyện tính kỷ luật và tinh thần tương thân tương ái.
           Dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn còn có tác dụng giáo dục lớn đối với học sinh. Dạy học tích hợp là định hướng dạy học trong đó giáo viên tổ chức, hướng dẫn để học sinh biết huy động tổng hợp kiến thức, kĩ năng thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau nhằm giải quyết các nhiệm vụ học tập, đời sống; thông qua đó hình thành những kiến thức, kĩ năng mới; phát triển được những năng lực cần thiết, nhất là năng lực giải quyết vấn đề trong học tập và trong thực tiễn cuộc sống.Trong hoạt động TNST và tích hợp liên môn, những cá tính, phẩm chất, ý thức khuynh hướng của học sinh bộc lộ rõ ràng. Bởi vì những hoạt động TNST và tích hợp liên môn trong học tập lịch sử địa phương ở trường phổ thông được thực hiện phù hợp với những đặc điểm tâm lý lứa tuổi, trình độ của học sinh, với nhiều hình thức phong phú, bổ ích.
             Dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn còn góp phần phát triển toàn diện học sinh. Nếu bài học trên lớp là hình thức bắt buộc của việc học tập, tuân thủ nghiêm ngặt chương trình đã quy định về thời gian, nội dung…thì hoạt động TNST và tích hợp liên môn lại mở ra một khả năng rộng lớn để hình thành các thói quen, kĩ năng về trí tuệ và thực hành cho học sinh trong học tập lịch sử địa phương. Các em có thể tự chọn và tham gia một cộng tác hợp với sở thích và trình độ của mình. Tính chất tự nguyện trong việc tham gia hoạt động TNST và tích hợp liên môn đã phát huy năng lực nhận thức độc lập, làm nảy sinh và phát triển hứng thú của học sinh.
       Dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn buộc học sinh sẽ phải huy động nhiều mảng kiến thức khác nhau như Văn, Sử, Địa lí…   để giải quyết một vấn đề về di sản hoặc danh nhân.Từ đó giúp các em có một hệ thống kiến thức liên môn vững chắc, tạo hứng thú hơn trong học tập.
1.4. Một số vấn đề về dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT
a. Mục tiêu, đặc điểm của dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tich hợp liên môn
          - Mục tiêu của dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn
            Dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn nhằm hình thành và phát triển phẩm chất nhân cách, các năng lực tâm lý – xã hội...; giúp học sinh tích luỹ kinh nghiệm riêng cũng như phát huy tiềm năng sáng tạo của cá nhân mình, làm tiền đề cho mỗi cá nhân tạo dựng được sự nghiệp và cuộc sống hạnh phúc sau này.
 Mục tiêu của dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn phù hợp đáp ứng mục tiêu chương trình giáo dục phổ thông mới: Chương trình giáo dục phổ thông nhằm tạo ra những con người Việt Nam phát triển hài hoà về thể chất và tinh thần, có những phẩm chất cao đẹp, có các năng lực chung và phát huy tiềm năng của bản thân, làm cơ sở cho việc lựa chọn nghề nghiệp và học tập suốt đời.
Mục tiêu chương trình giáo dục cấp trung học phổ thông nhằm phát triển nhân cách công dân trên cơ sở phát triển hài hoà về thể chất và tinh thần; duy trì, tăng cường và định hình các phẩm chất và năng lực đã hình thành ở cấp trung học cơ sở, có kiến thức, kỹ năng phổ thông cơ bản được định hướng theo lĩnh vực nghề nghiệp phù hợp với năng khiếu và sở thích; phát triển năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học lên hoặc bước vào cuộc sống lao động.
- Đặc điểm của dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn
+ Trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn là dấu hiệu cơ bản của hoạt động.
+ Nội dung của hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn mang tính tích hợp và phân hóa cao.
+ Hoạt động TNST và tích hợp liên môn dưới nhiều hình thức đa dạng.
+ Hoạt động TNST và tích hợp liên môn đòi hỏi sự phối hợp, liên kết giữa các môn học (từ 2 môn trở lên) và nhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường.
b. Quan niệm về phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn trong trường phổ thông
Tổ chức dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn là các hoạt động giáo dục thực tiễn có liên môn được tiến hành song song với hoạt động dạy học trong nhà trường phổ thông. Hoạt động dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn là một bộ phận của quá trình giáo dục, được tổ chức chủ yếu ngoài giờ học các môn văn hóa ở trên lớp và có mối quan hệ bổ sung, hỗ trợ cho hoạt động dạy học. Thông qua các hoạt động thực hành, những việc làm cụ thể và các hành động của học sinh, hoạt động dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn là các hoạt động giáo dục có mục đích, có tổ chức được thực hiện trong hoặc ngoài nhà trường nhằm phát triển, nâng cao các tố chất và tiềm năng của bản thân học sinh, nuôi dưỡng ý thức sống tự lập, đồng thời quan tâm, chia sẻ tới những người xung quanh. Thông qua việc tham gia vào các hoạt động học tập TNST và tích hợp liên môn, học sinh được phát huy vai trò chủ thể, tính tích cực, chủ động, tự giác, liên môn và sáng tạo của bản thân. Các em được chủ động tham gia vào tất cả các khâu của quá trình hoạt động: Từ thiết kế hoạt động đến chuẩn bị, thực hiện và đánh giá kết quả hoạt động phù hợp với đặc điểm  lứa tuổi và khả năng của bản thân. Các em được trải nghiệm, được bày tỏ quan điểm, ý tưởng, được đánh giá và lựa chọn ý tưởng hoạt động, được thể hiện, tự khẳng định bản thân, được tự đánh giá và đánh giá kết quả hoạt động của bản thân, của nhóm mình  và của bạn bè,…Từ đó, hình thành và phát triển cho các em những giá trị sống và các năng lực cần thiết. Hoạt động dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn về cơ bản mang tính chất của hoạt động tập thể trên tinh thần tự chủ, với sự nỗ lực giáo dục nhằm phát triển khả năng sáng tạo và cá tính riêng của mỗi cá nhân trong tập thể.
Dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn có nội dung rất đa dạng và mang tính tích hợp, tổng hợp kiến thức, kĩ năng của nhiều môn học, nhiều lĩnh vực học tập và giáo dục như: rèn luyện kĩ năng viết, giáo dục đạo đức, giáo dục trí tuệ, giáo dục kĩ năng sống, giáo dục giá trị sống, giáo dục nghệ thuật thẩm mĩ, giáo dục thể chất, giáo dục lao động, giáo dục an toàn giao thông, giáo dục ý thức bảo vệ di sản, danh nhân, giáo dục lòng yêu nước, lòng tự hào truyền thống của quê hương...
Nội dung giáo dục của dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn thiết thực và gần gũi với cuộc sống thực tế, đáp ứng được nhu cầu hoạt động của học sinh, giúp các em vận dụng những hiểu biết của mình vào trong thực tiễn cuộc sống một cách dễ dàng, thuận lợi. Dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn có thể tổ chức theo các quy mô khác nhau như: theo nhóm, theo lớp, theo khối lớp, theo trường hoặc liên trường với nhiều hình thức như nội khóa và ngoại khóa. Tuy nhiên, tổ chức theo quy mô nhóm và quy mô lớp với hình thức vừa nội khóa và ngoại khóa có ưu thế hơn về nhiều mặt như đơn giản, không tốn kém, mất ít thời gian, học sinh tham gia được nhiều hơn và có nhiều khả năng hình thành, phát triển các năng lực cho  học sinh hơn. Dạy học lịch sử địa phương theo hướng TNST và tích hợp liên môn có khả năng thu hút sự tham gia, phối  hợp, liên kết nhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường như: Giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, cán bộ Đoàn, ban giám hiệu nhà trường, cha mẹ học sinh, chính quyền địa phương, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh…
c. Các hình thức tổ chức hoạt động học tập trải nghiệm sáng tạo có thể thực hiện trong  nhà trường phổ thông
Hình thức tổ chức hoạt động TNST trong trường phổ thông rất phong phú và đa dạng. Cùng một chủ đề, một nội dung giáo dục nhưng hoạt động TNST có thể tổ chức theo nhiều hình thức hoạt động khác nhau, tùy theo lứa tuổi và nhu cầu của học sinh, tùy theo điều kiện cụ thể của từng lớp, từng trương, từng địa phương. Mỗi hình thức hoạt động trên đều mang ý nghĩa giáo dục nhất định. Dưới đây là một số hình thức tổ chức của hoạt động TNST trong nhà trường phổ thông:
Hoạt động câu lạc bộ (CLB)
            Câu lạc bộ là hình thức sinh hoạt ngoại khóa của những nhóm học sinh cùng sở thích, nhu cầu, năng khiếu,… dưới sự định hướng của những nhà giáo dục nhằm tạo môi trường giao lưu thân thiện, tích cực giữa các học sinh với nhau và giữa học sinh với thầy cô giáo, với những người lớn khác. Hoạt động của CLB tạo cơ hội để học sinh được chia sẻ những kiến thức, hiểu biết của mình về các lĩnh vực mà các em quan tâm, qua đó phát triển các kĩ năng của học sinh như: kĩ năng giao tiếp, kĩ năng lắng nghe và biểu đạt ý kiến, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng, kĩ năng viết bài, kĩ năng chụp ảnh, kĩ năng hợp tác, làm việc nhóm, kĩ năng ra quyết định và giải quyết vấn đề,… CLB là nơi để học sinh được thực hành các quyền trẻ em của mình như quyền được học tập, quyền được vui chơi giải trí và tham gia các hoạt động văn hóa, nghệ thuật; quyền được tự do biểu đạt; tìm kiếm, tiếp nhận và phổ biến thông tin,… Thộng qua hoạt động của các CLB, nhà giáo dục hiểu và quan tâm hơn đến nhu cầu, nguyện vọng mục đích chính đáng của các em. CLB hoạt động theo nguyên tắc tự nguyện, thống nhất, có lịch sinh hoạt định kì và có thể được tổ chức với nhiều lĩnh vực khác nhau như: CLB học thuật; CLB thể dục thể thao; CLB văn hóa nghệ thuật; CLB võ thuật; CLB hoạt động thực tế; CLB trò chơi dân gian…
Tổ chức trò chơi
           Trò chơi là một loại hình hoạt động giải trí, thư giãn; là món ăn tinh thần nhiều bổ ích và không thể thiếu được trong cuộc sống con người nói chung, đối với học sinh nói riêng. Trò chơi là hình thức tổ chức các hoạt động vui chơi với nội dung kiến thức thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, có tác dụng giáo dục “chơi mà học, học mà chơi”.
     Trò chơi có thể được sử dụng trong nhiều tình huống khác nhau của HĐTNST như làm quen, khởi động, dẫn nhập vào nội dung học tập, cung cấp và tiếp nhận tri thức; đánh giá kết quả, rèn luyện các kĩ năng và củng cố những tri thức đã được tiếp nhận,… Trò chơi giúp phát huy tính sáng tạo, hấp dẫn và gây hứng thú cho học sinh; giúp học sinh dễ tiếp thu kiến thức mới; giúp chuyển tải nhiều tri thức của nhiều lĩnh vực khác nhau; tạo được bầu không khí thân thiện; tạo cho các em tác phong nhanh nhẹn,…
Tổ chức diễn đàn
          Diễn đàn là một hình thức tổ chức hoạt động được sử dụng để thúc đẩy sự tham gia của học sinh thông qua việc các em trực tiếp, chủ động bày tỏ ý kiến của mình với đông đảo bạn bè, nhà trường, thầy cô giáo, cha mẹ và những người lớn khác có liên quan. Diễn đàn là một trong những hình thức tổ chức mang lại hiệu quả giáo dục thiết thực. Thông qua diễn đàn, học sinh có cơ hội bày tỏ suy nghĩ, ý kiến, quan niệm hay những câu hỏi, đề xuất của mình về một vấn đề nào đó có liên quan đến nhu cầu, hứng thú, nguyện vọng của các em. Đây cũng là dịp để các em biết lắng nghe ý kiến, học tập lẫn nhau. Vì vậy, diễn đàn như một sân chơi tạo điều kiện để học sinh được biểu đạt ý kiến của mình một cách trực tiếp với đông đảo bạn bè và những người khác. Diễn đàn thường được tổ chức rất linh hoạt, phong phú và đa dạng với những hình thức hoạt động cụ thể, phù hợp với từng lứa tuổi học sinh.
           Mục đích của việc tổ chức diễn đàn là để tạo cơ hội, môi trường cho học sinh được bày tỏ ý kiến về những vấn đề các em quan tâm, giúp các em khẳng định vai trò và tiếng nói của mình, đưa ra những suy nghĩ và hành vi tích cực để khẳng định vai trò và tiếng nói của mình, đưa ra những suy nghĩ và hành vi tích cực để khẳng định mình. Qua các diễn đàn, thầy cô giáo, cha mẹ học sinh và những người lớn có liên quan nắm bắt được những băn khoăn, lo lắng và mong đợi của các em về bạn bè, thầy cô, nhà trường và gia đình,… tăng cường cơ hội giao lưu giữa người lớn và trẻ em, giữa trẻ em với trẻ em và thúc đẩy quyền trẻ em trong trường học. Giúp học sinh thực hành quyền được bày tỏ ý kiến, quyền được lắng nghe và quyền được tham gia,… đồng thời giúp các nhà quản lí giáo dục và hoạch định chính sách nắm bắt, nhận biết được những vấn đề mà học sinh quan tâm từ đó có những biện pháp giáo dục và xây dựng chính sách phù hợp hơn với các em.
Sân khấu tương tác
          Sân khấu tương tác (hay sân khấu diễn đàn) là một hình thức nghệ thuật tương tác dựa trên hoạt động diễn kịch, trong đó vở kịch chỉ có phần mở đầu đưa ra tình huống, phần còn lại được sáng tạo bởi những người tham gia. Phần trình diễn chính là một cuộc chia sẻ, thảo luận giữa những người thực hiện và khán giả, trong đó đề cao tính tương tác hay sự tham gia của khán giả. Mục đích của hoạt động này là nhằm tăng cường nhận thức, thúc đẩy để học sinh đưa ra quan điểm, suy nghĩ và cách xử lí tình huống thực tế gặp phải trong bất kì nội dung nào của cuộc sống. Thông qua sân khấu tương tác, sự tham gia của học sinh được tăng cường và thúc đẩy, tạo cơ hội cho học sinh rèn luyện những kĩ năng như: kĩ năng phát hiện vấn đề, kĩ năng phân tích vấn đề, kĩ năng ra quyết định và giải quyết vấn đề, khả năng sáng tạo khi giải quyết tình huống và khả năng ứng phó với những thay đổi của cuộc sống,…
Thực địa, tham quan, dã ngoại
        Thực địa, tham quan, dã ngoại là một hình thức tổ chức học tập thực tế hấp dẫn đối với học sinh. Mục đích của tham quan, dã ngoại là để các em học sinh được đi thăm, tìm hiểu và học hỏi kiến thức, tiếp xúc với các di tích lịch sử, văn hóa, công trình, nhà máy… ở xa nơi các em đang sống, học tập, giúp các em có được những kinh nghiệm thực tế, từ đó có thể áp dụng vào cuộc sống của chính các em.
          Nội dung tham quan, dã ngoại có tính giáo dục tổng hợp đối với học sinh như: giáo dục lòng yêu thiên nhiên, quê hương, đất nước, giáo dục truyền thống cách mạng, truyền thống lịch sử, truyền thống của Đảng, của Đoàn, của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh. Các lĩnh vực tham quan, dã ngoại có thể được tổ chức ở nhà trường phổ thông là: Tham quan các danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử, văn hóa; Tham quan các công trình công cộng, nhà máy, xí nghiệp; Tham quan các cơ sở sản xuất, làng nghề; Tham quan các Viện bảo tàng; Dã ngoại theo các chủ đề học tập; Dã ngoại theo các hoạt động nhân đạo…
Lao động công ích
          Lao động công ích là hình thức hoạt động mang tính tập thể cao. Có thể được tổ chức trong khuôn viên nhà trường hoặc làng xóm như: Vệ sinh vườn trường, sân trường lớp học; vệ sinh đường làng ngõ xóm, trồng và chăm sóc vườn hoa, chăm sóc và bảo vệ di tích lịch sử, các công trình công cộng, di sản văn hóa…
Tuy nhiên việc lao động công ích phải xuất phát từ việc làm của mỗi cá nhân, cái tâm của mỗi người góp sức mình để tham gia xây dựng, tu bổ công trình công trình công cộng vì lợi ích chung của cộng đồng nhằm bảo tồn các công trình, biết yêu quý giá trị lao động cũng như có những hành động cần thiết để bảo vệ, phòng chống khắc phục hành động chưa đúng đắn.
Hội thi / cuộc thi
          Hội thi/cuộc thi là một trong những hình thức tổ chức hoạt động hấp dẫn, lôi cuốn học sinh và đạt hiệu quả cao trong việc tập hợp, giáo dục, rèn luyện và định hướng giá trị cho tuổi trẻ. Hội thi mang tính chất thi đua giữa các cá nhân, nhóm hoặc tập thể luôn hoạt động tích cực để vươn lên đạt được mục tiêu mong muốn thông qua việc tìm ra người/đội thắng cuộc. Chính vì vậy, tổ chức hội thi cho học sinh là một yêu cầu quan trọng, cần thiết của nhà trường, của giáo viên trong quá trình tổ chức HĐTNST.
          Mục đích tổ chức hội thi/cuộc thi nhằm lôi cuốn học sinh tham gia một cách chủ động, tích cực vào các hoạt động giáo dục của nhà trường; đáp ứng nhu cầu về vui chơi giải trí cho học sinh; thu hút tài năng và sự sáng tạo của học sinh; phát triển khả năng hoạt động tích cực và tương tác của học sinh, góp phần bồi dưỡng cho các em động cơ học tập tích cực, kích thích hứng thú trong quá trình nhận thức. Hội thi/cuộc thi có thể được thực hiện dưới nhiều hình thức khác nhau như: Thi vẽ, thi viết, thi tìm hiểu, thi đố vui, thi giải ô chữ, thi tiểu phẩm, thi thời trang, thi kể chuyện, thi chụp ảnh, thi kể chuyện theo tranh, thi sáng tác bài hát, hội thi học tập, hội thi thời trang, hội thi học sinh thanh lịch,… có nội dung giáo dục về một chủ đề nào đó. Nội dung của hội thi rất phong phú, bất cứ nội dung giáo dục nào cũng có thể được tổ chức dưới hình thức hội thi/cuộc thi. Điều quan trọng khi tổ chức hội thi là phải linh hoạt, sáng tạo khi tổ chức thực hiện, tránh máy móc thì cuộc thi mới hấp dẫn.
Tổ chức sự kiện
          Tổ chức sự kiện trong nhà trường phổ thông là một hoạt động tạo cơ hội cho học sinh được thể hiện những ý tưởng, khả năng sáng tạo của mình, thể hiện năng lực tổ chức hoạt động, thực hiện và kiểm tra giám sát hoạt động. Thông qua hoạt động tổ chức sự kiện học sinh được rèn luyện tính tỉ mỉ, chi tiết, đầu óc tổ chức, tính năng động, nhanh nhẹn, kiên nhẫn, có khả năng thiết lập mối quan hệ tốt, có khả năng làm việc theo nhóm, có sức khỏe và niềm đam mê. Khi tham gia tổ chức sự kiện học sinh sẽ thể hiện được sức bền cũng như khả năng chịu được áp lực cao của mình. Ngoài ra, các em còn phải biết cách xoay xở và ứng phó trong mọi tình huống bất kì xảy đến. Các sự kiện học sinh có thể tổ chức trong nhà trường như: Lễ khai mạc, lễ nhập học, lễ tốt nghiệp, lễ kỉ niệm, lễ chúc mừng,…; Các buổi triển lãm, buổi giới thiệu, hội thảo khoa học, hội diễn nghệ thuật; Các hoạt động đánh giá thể lực, kiểm tra thể hình, thể chất của học sinh; Đại hội thể dục thể thao, hội thi đấu giao hữu; Hoạt động học tập thực tế, du lịch khảo sát thực tế, điều tra học thuật; Hoạt động tìm hiểu về di sản văn hóa, về phong tục tập quán; Chuyến đi khám phá đất nước, trải nghiệm văn hóa nước ngoài…
Hoạt động giao lưu
            Giao lưu là một hình thức tổ chức giáo dục nhằm tạo ra các điều kiện cần thiết để cho học sinh được tiếp xúc, trò chuyện và trao đổi thông tin với những nhân vật điển hình trong các lĩnh vực hoạt động nào đó. Qua đó, giúp các em có tình cảm và thái độ phù hợp, có được những lời khuyên đúng đắn để vươn lên trong học tập, rèn luyện và hoàn thiện nhân cách. Hoạt động giao lưu có một số đặc trưng sau:
        - Phải có đối tượng giao lưu. Đối tượng giao lưu là những người điển hình, có những thành tích xuất sắc, thành đạt trong các lĩnh vực nào đó, thực sự là tấm gương sáng để học sinh noi theo, phù hợp với nhu cầu hứng thú của học sinh.
        - Thu hút sự tham gia đông đảo và tự nguyện của học sinh, được học sinh quan tâm và hào hứng.
        - Phải có sự trao đổi thông tin, tình cảm hết sức trung thực, chân thành và sôi nổi giữa học sinh với người được giao lưu. Những vấn đề trao đổi phải thiết thực, liên quan đến lợi ích và hứng thú của học sinh, đáp ứng nhu cầu của các em.
Với những đặc trưng trên, hoạt động giao lưu rất phù hợp với các HĐTNST theo chủ đề. Hoạt động giao lưu dễ dàng được tổ chức trong mọi điều kiện của lớp, của trường.
Hoạt động chiến dịch
           Hoạt động chiến dịch là hình thức tổ chức không chỉ tác động đến học sinh mà tới cả các thành viên cộng đồng. Nhờ các hoạt động này, học sinh có cơ hội khẳng định mình trong cộng đồng, qua đó hình thành và phát triển ý thức “mình vì mọi người, mọi người vì mình”. Việc học sinh tham gia các hoạt động chiến dịch nhằm tăng cường sự hiểu biết và sự quan tâm của học sinh đối với các vấn đề xã hội như vấn đề môi trường, an toàn giao thông, an toàn xã hội,… giúp học sinh có ý thức hành động vì cộng đồng; tập dượt cho học sinh tham gia giải quyết những vấn đề xã hội; phát triển ở học sinh một số kĩ năng cần thiết như kĩ năng hợp tác, kĩ năng thu thập thông tin, kĩ năng đánh giá và kĩ năng ra quyết định.
            Mỗi chiến dịch nên mang một chủ đề để định hướng cho các hoạt động như: Chiến dịch giờ trái đất; Chiến dịch làm sạch môi trường xung quanh trường học; Chiến dịch ứng phó vơi biến đổi khí hậu; Chiến dịch bảo vệ môi trường, bảo vệ rừng ngập mặn; Chiến dịch làm cho thế giới sạch hơn; Chiến dịch tình nguyện hè, Chiến dịch ngày thứ 7 tình nguyện… Để thực hiện hoạt động chiến dịch được tốt cần xây dựng kế hoạch để triển khai chiến dịch cụ thể, khả thi với các nguồn lực huy động được và học sinh phải được trang bị trước một số kiến thức, kĩ năng cần thiết để tham gia vào chiến dịch.
Hoạt động nhân đạo
           Hoạt động nhân đạo là hoạt động tác động đến trái tim, tình cảm, sự đồng cảm của học sinh trước những con người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn. Thông qua hoạt động nhân đạo, học sinh biết thêm những hoàn cảnh khó khăn của người nghèo, người nhiễm chất độc da cam, trẻ em mồ côi, người tàn tật, khuyết tật, người già cô đơn không nơi nương tựa, người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, những đối tượng dễ bị tổn thương trong cuộc sống,… để kịp thời giúp đỡ, giúp họ từng bước khắc phục khó khăn, ổn định cuộc sống, vươn lên hòa nhập với cộng đồng. Hoạt động nhân đạo giúp các em học sinh được chia sẻ những suy nghĩ, tình cảm và giá trị vật chất của mình với những thành viên trong cộng đồng, giúp các em biết quan tâm hơn đến những người xung quanh từ đó giáo dục các giá trị cho học sinh như: tiết kiệm, tôn trọng, chia sẻ, cảm thông, yêu thương, trách nhiệm, hạnh phúc,… Hoạt động nhân đạo trong trường phổ thông được thực hiện dưới nhiều hình thức khác nhau như: Hiến máu nhân đạo; Xây dựng quỹ ủng hộ các bạn thuộc gia đình nghèo, có hoàn cảnh khó khăn; Tết vì người nghèo và nạn nhân chất độc da cam; Quyên góp cho trẻ em mổ tim trong chương trình “Trái tim cho em”; Quyên góp đồ dùng học tập cho các bạn học sinh vùng cao; Tổ chức trung thu cho học sinh nghèo vùng sâu, vùng xa…          
2. Cơ sở thực tiễn
2.1. Thực trạng dạy và học Lịch sử ở trường THPT
          Bộ môn Lịch sử ở trường THPT có vai trò quan trọng trong việc cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ bản, khách quan, có hệ thống về lịch sử xã hội loài người (lịch sử dân tộc Việt Nam) từ khi xuất hiện đến nay, góp phần bồi dưỡng lòng yêu nước, yêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, tinh thần đoàn kết dân tộc với hội nhập quốc tế, ý thức góp phần xây dựng và bảo vệ tổ quốc xã hội chủ nghĩa, niềm tự hào, niềm tin tưởng vào sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt  của Đảng cộng sản Việt Nam và thắng lợi của công cuộc đổi mới đất nước, rèn những kĩ năng cần thiết, những thao tác tư duy cơ bản.
Những năm gần đây, bộ môn Lịch sử ở trường THPT đã có nhiều thay đổi tích cực về nội dung, phương pháp dạy học. Phần lớn giáo viên hiện nay ở các trường đã nhận thức được việc cần phải đỏi mới phương pháp dạy học lịch sử theo hướng tích cực lấy học sinh làm trung tâm, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh trong quá trình học tập. Nhiều phương pháp dạy học mới được giáo viên tiến hành trong quá trình giảng dạy như: dạy học dự án, thảo luận nhóm, dạy học nêu vấn đề…đã mang lại kết quả tốt, giúp học sinh có thể lĩnh hội kiến thức một cách tốt hơn và đồng thời cũng cho bản thân người giáo viên cảm thấy hứng thú, say mê với sự nghiệp.
Tuy nhiên thực trạng dạy và học Lịch sử  ở trường THPT hiện nay vẫn còn nhiều bất cập dẫn đến chất lượng dạy và học chưa cao. Việc thay đổi từ quan niệm “người thầy làm trung tâm” sang “học trò là trung tâm” chưa đem lại kết quả cao. Đa số học sinh đều cảm thấy  học lịch sử khó nhớ và nhanh quên, các em thường nhầm lẫn về thời gian xẩy ra sự kiện, về địa danh, tên cuộc khởi nghĩa, nhân vật lịch sử. Và đặc biệt đa số học sinh không hiểu được bản chất các sự kiện lịch sử, không giải thích được ý nghĩa của các sự kiện lịch sử, vai trò công lao của nhân vật lịch sử….Bên cạnh đó việc ôn tập, củng cố kiến thức cũng chưa được quan tâm chú ý của giáo viên, học sinh không được hướng dẫn phương pháp tự học, tự nghiên cứu tìm hiểu và ôn tập kiến thức. Kiến thức lịch sử chưa có tính liên hệ thực tiễn, kiến thức hàn lâm, nặng nề.
         Từ thực trạng trên đã đặt ra một yêu cầu bức thiết cho môn Lịch sử nói riêng và các môn học khác ở trường phổ thông nói chung phải có những biện pháp đổi mới nhằm phát huy những thế mạnh bộ môn và khắc phục những hạn chế để chất lượng giáo dục được nâng cao.
2.2. Thực trạng của vấn đề dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT
a. Về phía Giáo viên và học sinh
Hầu hết GV bộ môn Lịch sử ở trường THPT hiện nay và đặc biệt là ở trường tôi đều nhận thức rõ về tầm quan trọng của việc thực hiện hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn vào dạy - học LSĐP. Các GV đều đồng tình với quan điểm giáo dục học sinh qua hoạt động trải nghiệm, sẽ góp phần kích thích hứng thú học tập, tăng tính thuyết phục trong quá trình dạy học, đồng thời góp phần đổi mới phương pháp dạy học, giảm phần lý thuyết, tính hàn lâm của kiến thức, tránh việc áp đặt, rập khuôn cho học sinh. Thông qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo tích hợp liên môn dễ gây tình cảm HS, hướng tới các năng lực cần phát triển.
Tuy nhiên, các GV cũng băn khoăn và lo lắng vì dạy học LSĐP theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn còn rất mới mẻ, giáo viên chưa có kinh nghiệm. Hơn nữa việc thiết kế các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn rất công phu và mất nhiều thời gian. Nếu tổ chức cho học sinh tham gia trải nghiệm sáng tạo tại các di tích, di sản, các buổi ngoại khóa, sinh hoạt theo chủ đề, sinh hoạt dưới cờ…thì việc quản lí học sinh cũng là cả vấn đề. Để tổ chức trải nghiệm sáng tạo cho học sinh cần phải có sự đồng ý của nhà trường, sự phối hợp Đoàn trường hay giáo viên chủ nhiệm, nên một số giáo viên cũng rất ngại tổ chức cho học sinh học tập theo hình thức này, do đó giáo viên chỉ thuyết trình và “dạy suông” cho học sinh của mình nên việc chuẩn bị cho bài giảng chưa được giáo viên chú ý và đầu tư, nội dung bài học trở  nên khô khan và nhàm chán.
 Nếu khắc phục được những khó khăn này thì việc dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn sẽ đạt hiệu quả cao.
Trong qúa trình nghiên cứu tôi đã tiến hành điều tra một số giáo viên giảng dạy môn lịch sử và một số học sinh về vấn đề này.
Thứ nhất: Đối với giáo viên:
Tôi đã tiến hành điều tra bằng 2 câu hỏi:
Câu 1: Anh chị đánh giá như thế nào về dạy học LSĐP theo hướng TNST và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành trong những năm qua?
Câu 2: Hoạt động học tập TNST và tích hợp liên môn của bộ môn lịch sử ở trường THPT hiện hành trong những năm qua đã có đóng góp như thế nào đối với việc nâng cao hiệu quả giáo dục?
Sau khi tổng hợp, tôi thấy kết quả như sau:                                          
Bảng điều tra của giáo viên
Tổng số giáo viên điều tra Kết quả điều tra
Câu hỏi 1 Câu hỏi 2
Rất cần thiết Cần thiết     Không cần thiết Rất tốt  Tốt Bình thường
12 7 4 1 2 4 6
Tỉ lệ 58% 33,5% 8,5% 17% 33% 50%
 
 
 Như vậy, tôi thấy việc nâng cao nhận thức cho học sinh về vấn đề TNST và tích hợp liên môn đã được phần lớn giáo viên quan tâm nhưng việc vận dụng các hình thức hoạt động TNST và tích hợp liên môn vẫn chưa được chú trọng, hiệu quả còn thấp.
Thứ 2. Đối với Học sinh
Theo khảo sát đầu năm học ở một số lớp hầu hết các em HS đều có chung ý kiến là rất hứng thú với các tiết dạy Lịch sử địa phương  thông qua các hoạt động trải nghiệm sáng tạo như phương pháp đóng vai, sử dụng trò chơi, xây dựng dự án… và nếu được trải nghiệm sáng tạo tại các di sản lịch sử - văn hóa thì các em rất hào hứng bởi nó thực sự lôi cuốn sự chú ý của các em. Tuy nhiên, các em cũng gặp phải một số khó khăn trong quá trình nhận thức vì kiến thức Lịch sử nhiều, trừu tượng, khô khan, có những kiến thức khó nhớ, hàn lâm. Học sinh chưa chú trọng đầu tư, chưa có hứng thú nên chưa thấy cái hay, chưa liên hệ với thực tế cuộc sống. Bên cạnh đó, tâm thế của HS trong các tiết học này vẫn còn khá thụ động, cũng chỉ mới dừng ở mức độ “chờ đón” kiến thức do GV truyền thụ và chỉ quan tâm đến những kiến thức bắt buộc phải học thuộc lòng “để lấy điểm”  chưa thực sự hiểu sâu kiến thức.
b. Số liệu điều tra khảo sát.
            Để minh chứng rõ cho điều này, trong quá trình làm đề tài, chúng tôi đã tiến hành một cuộc khảo sát nhỏ trên 240 học sinh của 6 lớp ( 2 lớp 10; 2 lớp 11; 2 lớp 12) ở  đơn vị trường mình về vấn đề trên bằng 2 phiếu  khảo sát như sau:
- Khảo sát tại đơn vị ( Với hơn 240 học sinh)
+ Phiếu khảo sát.   
PHIẾU KHẢO SÁT VỀ MỨC ĐỘ HỨNG THÚ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH VỀ DẠY HỌC LỊCH SỬ ĐỊA PHƯƠNG Ở TRƯỜNG THPT THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO VÀ TÍCH HỢP LIÊN MÔN
                  Anh ( chị) có hứng thú với việc học tập học tập LSĐP ở trường THPT thông qua TNST và tích hợp liên môn ở chương trình Lịch sử phổ thông không? Trả lời bằng cách đánh dấu (+) vào các mức độ theo ý kiến của anh ( chị).
                  Thích:             
                  Bình thường:
                  Không thích:      
                                     Kết quả cụ thể như sau:
SLHS Thích Bình thường Không thích
240 24 10% 114 47,5% 102 42,5%
             
 
 
- Khảo sát tại đơn vị  bạn (Với 10 học sinh).
+ Câu hỏi phỏng vấn
Thầy trò chúng tôi đã đến phỏng vấn 10 bạn HS ở 5 trường: THPT Đồng Lộc, THPT Can Lộc, THPT Dân Lập Can Lộc, THPT Nguyễn Đổng Chi, THPT Nguyễn Văn Trổi, với các câu hỏi:
Câu 1: Ở trường bạn, học LSĐP ở trường THPT được học tập theo phương pháp nào? Các bạn có hứng thú với cách học đó không?
Câu 2: Với nội dung học LSĐP bậc THPT được học tập bằng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn, bạn thấy có tốt hơn không?
           Một số hình ảnh phỏng vấn. Phụ lục 1
Kết quả
SLHS Hứng thú Bình thường Tốt hơn Bình thường
10 1 10% 9 90% 7 70% 3 30%
                 
 
 
c. Thực trạng của đề tài.
Từ thực tiễn của chương trình, qua thực tế giảng dạy ở đơn vị và một số trường trên địa bàn và qua dự giờ các đồng nghiệp, đặc biệt là qua hai phiếu khảo sát chúng tôi nhận thấy một số thực trạng trong việc tổ chức dạy học lịch sử địa phương ở trường THPT theo hướng  trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn như sau:
Trong quá trình xây dựng nội dung, người dạy nhận thức chưa đúng vấn đề cốt lõi của dạy học lịch sử địa phương ở trường THPT, nên chủ yếu đang sắp xếp những kiến thức cùng đề tài lại gần nhau hơn chứ chưa tìm thấy được mạch liên kết kiên thức trong cùng một hệ thống. Do đó, việc tổ chức dạy học lịch sử địa phương ở trường THPT còn gặp nhiều hạn chế, chưa phát huy được ưu thế của phương pháp này.
Mặt khác, nhiều giáo viên trong quá trình giảng dạy còn nặng về lý thuyết cho nên tạo áp lực rất lớn cho HS về mặt kiến thức. Chính vì vậy gây tâm lí sợ ghi nhớ kiến thức, e ngại học Lịch sử địa phương tức là hạn chế hoạt động tư duy, sự tích cực hoạt động của HS trong quá trình tự đọc, tự giải quyết vấn đề.
Đồng thời, người dạy chưa áp dụng tốt các phương pháp và kỉ thuật dạy học phù hợp, nếu sử dụng chủ yếu mang tính hình thức, chưa thực sự đạt hiệu quả như mong muốn.
 
 
 
 
 
 
 
II. MỘT SỐ HÌNH THỨC VÀ BIỆN PHÁP DẠY HỌC LỊCH SỬ ĐỊA PHƯƠNG THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO VÀ TÍCH HỢP LIÊN MÔN Ở TRƯỜNG THPT HIỆN HÀNH
1. Xác định nội dung phần lịch sử địa phương trong chương trình Lịch sử THPT hiện hành cần tổ chức hoạt động học tập trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn
1.1. Mục tiêu
Lịch sử địa phương là một phần trong cấu tạo chương trình lịch sử THPT, mặc dù chỉ chiếm một phần nhỏ trong thời lượng chương trình nhưng có ý nghĩa rất quan trọng.
          Địa phương là một đơn vị hành chính của đất nước, có những mối quan hệ với cả nước và là một bộ phận cấu thành của đất nước, song cũng có những sắc thái riêng của vùng mình. Nhà trường gắn với một địa phương. Vì vậy, địa phương là một đối tượng trong hoạt động trải nghiệm của giáo viên và học sinh.
          Lịch sử địa phương có ý nghĩa giáo dưỡng, giáo dục và phát triển rất quan trọng trong chương trình lịch sử ở trường phổ thông. Lịch sử địa phương là biểu hiện cụ thể của lịch sử dân tộc. Nghiên cứu, học tập LSĐP cũng là một biện pháp tích cực để thực hiện việc gắn liền nhà trường với đời sống xã hội.
- Về kiến thức:
           Học sinh hiểu được hoàn cảnh tự nhiên, khả năng kinh tế và truyền thống đấu tranh anh dũng, lao động cần cù của nhân dân địa phương, những đóng góp của quê hương mình đối với lịch sử dân tộc.
Hiểu được mối liên hệ của lịch sử địa phương với lịch sử dân tộc.
           Biết được những thành tựu của quê hương trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, giáo dục…
Giải thích được những khái niệm phức tạp, những kết luận, những khái quát khoa học.
- Về kỷ năng: Củng cố và phát triển ở học sinh các kỷ năng:
Nhận xét, phân tích, tổng hợp so sánh các sự kiện lịch sử.
            Kĩ năng thu thập, trình bày thông tin lịch sử. Rèn luyện kĩ năng diễn đạt, trình bày về một vấn đề lịch sử, được tập dượt nghiên cứu khoa học.
            Vận dụng kiến thức các môn học địa lí, văn học, giáo dục công dân, nghệ thuật… để dạy học lịch sử địa phương làm rõ những thành tựu của quê hương trên mọi mặt kinh tế, chính trị, văn hóa nghệ thuật, các danh nhân…
            Vận dụng kiến thức đã học để giải thích các vấn đề lịch sử, bước đầu giải quyết các vấn đề của cuộc sống gần gũi với học sinh.
- Về thái độ:
            Giảng dạy LSĐP góp phần không nhỏ vào việc giáo dục tư tưởng, chính trị, giáo dục ý thức lao động, đạo đức, thẩm mĩ cho học sinh. Từ đó hình thành cho thế hệ trẻ lòng yêu nước, tự hào về đất nước bắt nguồn từ lòng tự hào về chiến công của cha anh mình đẫ làm nên ngay tại làng xóm trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù xâm lược.
            Học sinh cũng tự hào với những thành tựu về kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương. Không những vậy, thông qua tìm hiểu về những trang trại cây ăn quả của địa phương, học sinh thêm khâm phục về sự tài giỏi của những người nông dân ở địa phương. Từ đó các em cũng có ý thức bảo vệ, phát triển và quảng bá sản phẩm của các trang trại trên địa bàn quê hương, làm giàu cho gia đình và xã hội.
            Từ những hiểu biết đó các em càng thấy yêu quí và có trách nhiệm với quê hương mình.
            Như vậy, tổ chức hoạt động học tập TNST trong dạy học LSĐP là hình thức học tập phong phú, hấp dẫn, gây hứng thú học tập cho học sinh góp phần nâng cao chất lượng học tập bộ môn.
1.2. Xây dựng nội dung chương trình lịch sử địa phương theo hướng tự chủ và kế hoạch dạy học trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn.
a. Xây dựng nội dung chương trình lịch sử địa phương trong dạy học chính khóa.
- Yêu cầu căn cứ vào thực tế đơn vị trường đóng trên địa bàn gắn với những di sản và danh nhân để lựa chọn nội dung xây dựng bài học phù hợp.
- Cần phân bố thời gian hợp lí cần đảm bảo nội dung chính khóa chung của toàn quốc và nội dung kiến thức của địa phương nhằm đảm bảo tốt mục tiêu và chất lượng chương trình dạy học.
- Lựa chọn nội dung và hình thức dạy học tích cực hướng vào giáo dục nâng cao truyền thống, đạo đức cho học sinh.
 
Lớp Nội dung Hình thức tiến hành
 
 
  
   10
(3 tiết)
Kì 1: Lịch sử Hà Tĩnh từ nguyên thủy đến thế kỉ XIX (1 tiết)
I. Hà Tĩnh buổi đầu lịch sử.
II. Những thành tựu thời phong kiến.
III. Danh nhân.
Dạy học nội khóa trên lớp.Vận dụng kiến thức liên môn Văn học - Địa lí, Nghệ thuật.
Kì 2: Dạy học di sản và danh nhân văn hóa địa phương: Đặng Tất, Đặng Dung và Nguyễn Thiếp (2 tiết) Tiết 1. Dạy học nội khóa trên lớp.
Tiết 2. Thực hành trải nghiệm sáng tạo kết hợp vận dụng kiến thức Văn, Sử và Địa lí vào thuyết minh giới thiệu và chăm sóc di sản tại thực địa.
 
 
 
 
 
 
   11
(3 tiết)
Kì 1. Hà Tĩnh trong các thế kỉ XIX – Đầu XX (1 tiết)
I. Thành lập thành Hà Tĩnh.
II. Đóng góp của Hà Tĩnh trong phong trào yêu nước, cách mạng và văn hóa.
Dạy học nội khóa trên lớp.Vận dụng kiến thức liên môn Văn học - Địa lí, Nghệ thuật.
Kì II. Giáo dục truyền thống qua di sản nhà thờ họ Ngô và danh nhân  Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu (2 tiết) Tiết 1. Dạy học nội khóa trên lớp.
Tiết 2. Thực hành trải nghiệm sáng tạo kết hợp vận dụng kiến thức Văn, Sử và Đại lí vào thuyết minh giới thiệu và chăm sóc di sản tại thực địa.
 
 
 
 
 
 
 
 
   12
(4 tiết)
Kì 1.
Tiết 1. Hà Tĩnh trong phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc 1919-1945.
Tiết 2. Giáo dục truyền thống qua di sản và danh nhân.
I. Sự thành lập Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh – Bến đò thượng Trụ.
II. Di tích Ngã ba Nghèn và Tổng bí thư đầu tiên của Đảng - Trần Phú.
 
Dạy học nội khóa trên lớp.
Vận dụng kiến thức liên môn Văn học - Địa lí, Nghệ thuật.
- Phát huy tích cực vai trò người học với nhiều hình thức dạy học mới
.
 
 
Kì 2.  Hà Tĩnh 1945-2000
Tiết 1. Bài học cung cấp kiến thức mới.
I. Thành tích trong trong kháng chiến chống Mĩ (Giáo dục truyền thống qua di sản Làng chiến tích Làng K130 và Ngã ba Đồng lộc)
II. Thành tựu trong thời kì đổi mới.
 
- Tiết 1. Dạy học nội khóa trên lớp.
Vận dụng kiến thức liên môn Văn học - Địa lí, Nghệ thuật.
 
  Tiết 2. Bài học thực hành.
 
Tiết 2- Làm việc ở nhà: Thực hành trải nghiệm tìm hiểu về di sản Làng K130, Ngã ba Đồng Lộc và sự phát triển kinh tế địa phương, viết bài thuyết minh di sản Làng K130 và Ngã ba Đồng Lộc, bài giới thiệu mô hình kinh tế địa phương em yêu thích.
b. Xây dựng kế hoạch ngoại khóa
- Căn cứ vào nội dung chương trình kế hoạch lịch sử địa phương nội khóa để xây dựng chương trình, nội dung ngoại khóa.
- Căn cứ vào kế hoạch hoạt động và nhiệm vụ năm học của nhà trường.
- Căn cứ vào kế hoạch hoạt động tổ chuyên môn và phát huy vai trò bộ mônchuyên môn
 
 
 
 
TT Nội dung Hình thức tổ chức Thời gian thực hiện Đối tượng học sinh
1    - Sinh hoạt dưới cờ đầu tháng chủ đề kỉ niệm các ngày lễ gắn với lịch sử địa phương
1. Phong trào Xô Viết và Di sản Ngã ba Nghèn.
2. Hát mãi khúc quân hành
 
- Xây dựng bài tuyên truyền lịch sử.
- Phần câu hỏi kiến thức cho học sinh trả lời.
- Chương trình kể chuyện lịch sử, văn nghệ.
Tháng 9
 
 
 
 
 
 
 
Tháng 12.
 
 
 
 
Toàn trường
2 - Tổ chức ngoại khóa chuyên đề: Giáo dục truyền thống yêu nước cho đoàn viên thanh niên qua di sản và danh nhân địa phương - Biểu diễn văn nghệ ca ngợi về quê hương đất nước.
- Ba đội chơi gắn với tên gọi các di sản:
1. Các đội giới thiệu tên đội chơi thông qua bài thuyết minh di sản.
2. Phần thi kiến thức di sản và danh nhân địa phương.
3.Thi tài năng tuyên truyền giáo dục đạo đức cho đoàn viên.
Tháng 3 – tháng thanh niên.  
 
 
 
 
Toàn trường
3  Dạy học dự án Tham quan tìm hiểu về mô hình kinh tế xã hội ở địa phương Tháng 4- tháng 5     Lớp 12
 
 
1.3. Những yêu cầu khi tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn
- Về nội dung dạy học trong tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn
            Tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn cho học sinh theo hướng phát triển năng lực, học sinh sẽ tự tìm hiểu chủ đề, lập kế hoạch phân công công việc và tiến hành thực hiện. Chính vì điều đó mà nội dung dạy học phải đa dạng, phong phú và phù hợp với trình độ nhận thức của học sinh để qua đó các em có thể hiểu được nội dung bài học. Chương trình, kế hoạch học tập trãi nghiệm phải được thiết kế để trang bị đầy đủ cho học sinh: kiến thức, kĩ năng, thái độ và cách vận dụng kiến thức vào thực tiễn cuộc sống.
            - Về phương pháp dạy học
            Giáo viên nên kết hợp nhiều PPDH khác nhau để phát triển tính độc lập, tự giác tự tìm tòi của học sinh trong hoạt động TNST và tích hợp liên môn nhằm phát huy năng lực học sinh. Mặt khác, khi tiến hành dạy học theo phương hướng phát  huy năng lực học sinh giáo viên cũng cần quan tâm đến hiệu quả của mỗi phương pháp mà mình áp dụng.
            - Về đánh giá kết quả học tập của học sinh
            Có nhiều cách đánh giá kết quả hoạt động TNST và tích hợp liên môn. Giáo viên phải quan sát, nhận xét, góp ý để đánh giá ngay trong quá trình hoạt động thực tiễn, dựa trên những biểu hiện cụ thể về phương thức và kết quả hoạt động của học sinh. Cần sử dụng nhiều hình thức đánh giá, nhiều  bộ công cụ đánh giá, coi trọng nhận xét quá trình tiến bộ về nhiều mặt khác nhau của học sinh.
             - Việc thực hiện hoạt động TNST và tích hợp liên môn, người giáo viên cần phải đảm bảo đúng mục tiêu bài học
            Trong một bài học, giáo viên có thể sử dụng nhiều phưng pháp khác nhau phụ thuộc vào trình độ nhận thức của học sinh và điều kiện thực tế, nhưng mục đích cuối cùng vẫn đạt được mục tiêu bài học. Khi tiến hành TNST và tích hợp liên môn, giáo viên phải xác định nọi dung hợp lí, tổ chức cho học sinh báo cáo sản phẩm thu được sau buổi trãi nghiệm sáng tạo mà không mất quá nhiều thời gian, điều quan trọng nhất là phải đảm bảo cung cấp đủ kiến thức, kĩ năng cần thiết cho học sinh, đảm bảo thực hiện đúng mục tiêu bài học.
            Điều này đòi hỏi khi thiết kế hoạt động TNST và tích hợp liên môn, người giáo viên cần phải: Dựa trên nội dung cốt lõi của chương trình đáp ứng chuẩn kiến thức, kĩ năng của môn học. Tập trung vào những hiểu biết của học sinh sau quá trình học.
            - Phải phù hợp với trình độ học sinh, không nên xây dựng các chủ đề trải nghiệm và tích hợp vượt quá xa nội dung kiến thức của học sinh
            Dạy học vừa sức là nguyên tắc hàng đầu của quá trình dạy học. Dạy học vừa sức có nghĩa là những yêu cầu, nhiệm vụ học tập phải phù hợp với trí tuệ của học sinh để các em có thể hoàn thành với sự nổ lực cao nhất cả về trí tuệ và thể lực.
            Khi vận dụng phương pháp dạy học TNST và tích hợp liên môn, cách tiến hành phải phù hợp với trình độ của học sinh trong lớp, đồng thời phù hợp với trình độ phát triển của từng đối tượng học sinh, đảm bảo mỗi học sinh có thể phát triển mức tối đa so với khả năng của mình sau khi tham gia TNST.
            Hiện nay với sự phát triển của khoa học kỷ thuật, sự tiến bộ của xã hội và sự bùng nổ của thông tin…khả năng nhận thức của học sinh trung học phổ thông ngày càng phát triển hơn. Đây là điều kiện thuận lợi để vận dụng phương pháp dạy học TNST và tích hợp liên môn trong dạy học lịch sử.
            Việc thực hiện tốt yêu cầu phù hợp với trình độ học sinh khi tiến hành TNST và tích hợp liên môn là vô cùng quan trọng, nếu thực hiện tốt sẽ tạo hứng thú cho học sinh và mang lại hiệu quả cao. Ngược lại, nếu không tuân thủ nguyên tắc này, nội dung của TNST sẽ trở nên quá dễ hoặc quá khó đối với học sinh. Điều này dẫn đến sự nhàm chán, không phát huy được năng lực của học sinh.
            - Đảm bảo sự thống nhất giữa vai trò tự giác, tích cực độc lập nhận thức của học sinh và vai trò chủ đạo của giáo viên
            Yêu cầu này đòi hỏi phải phát huy tính tự giác, tích cực, độc lập nhận thức của học sinh và vai trò chủ đạo của người giáo viên trong việc vận dụng phương pháp dạy học lịch sử theo hướng phát triển năng lực học sinh. Giáo viên chỉ là người hỗ trợ, hướng dẫn, còn sự tham gia hoạt động giải quyết vấn đề lại đòi hỏi ở người học.
          - Đảm bảo tính thống nhất giữa lí luận và thực tiễn
            Việc vận dụng PPDH lịch sử theo hướng phát triển năng lực học sinh, là một cơ hội tốt để các em được làm việc (tìm hiểu, thảo luận, tranh luận, khảo sát, thí nghiệm…) để tự mình tìm ra tri thức. Nhưng quan trọng hơn là cơ hội để các em vận dụng những tri thức đã học được vào thực tế cuộc sống. Bên cạch đó, còn là cơ hội để các em tìm hiểu, giải quyết vấn đề mang tính xã hội, tính thời đại. Chủ đề học tập trải nghiệm phải gắn với những vấn đề cần giải quyết ở địa phương nơi tập thể sinh sống và học tập. Như các lĩnh vực: ngành nghề sản xuất cơ bản đang tồn tại trong xã hội, lĩnh vực phục vụ cộng đồng, lĩnh vực khoa học - công nghệ…Căn cứ vào đó giáo viên có thể xây dựng các chương trình học trải nghiệm phù hợp.
            - Môi trường học tập phải mang tính cộng đồng. Yêu cầu này muốn nói tới sự hợp tác của học sinh trong quá trình học tập. Làm việc nhóm để đảm bảo sự khách quan, học hỏi lẫn nhau cũng như học cách làm việc và chung sống với người khác.
1.4.  Qui trình thực hiện hoạt động học tập TNST và tích hợp liên môn cho học sinh
a.Qui trình tổ chức day học nói chung
       Qui trình dạy học theo hứng phát triển năng lực cho học sinh bao gồm ba bước như sau:
Bước 1: Lập kế hoạch
            + Lựa chọn đề tài
            + Xây dựng các tiểu chủ đề
            + Lập kế hoạch các hoạt động học tập
            Bước 2: Thực hiện kế hoạch
            + Thu thập thông tin
           + Xử lí thông tin        
            + Tổng hợp thông tin
            Bước 3: Tổng hợp báo cáo kết quả
            + Xây dựng sản phẩm
            + Báo cáo trình bày sản phẩm
           + Đánh giá.                                                     
b. Quy trình tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn trong dạy học LSĐP
            Bước 1: Chọn đề tài (đặt tên) và xác định mục tiêu của bài TNST và tích hợp liên môn.
            Ở bước này, cả giáo viên và học sinh cùng đề xuất, chọn đề tài và mục đích của bài học.
            Công việc của giáo viên: Tìm trong chương trình LSĐP các chủ đề nội dung cơ bản có liên quan hoặc có thể liên hệ vào thực tiễn. Giáo viên phân chia lớp thành các nhóm hướng dẫn người học đề xuất, xác định chủ đề, định hướng cho học sinh về mục đích bài học.
            Công việc của học sinh: Tùy trong trường hợp thích hợp, sáng kiến về việc xác định đề tài có thể xuất phát từ học sinh. Học sinh lắng nghe và tiếp thu những gợi ý, định hướng về đề tài của giáo viên, của nhóm làm việc.
            Bước 2: Xây dựng đề cương bài lịch sử
            Đây là bước chuẩn bị của giáo viên và học sinh trước khi bắt tay vào tổ chức hoạt động học tập trải nghiệm và tích hợp liên môn.
            Công việc của giáo viên: Giáo viên cần hướng dẫn cho học sinh xác định: nội dung và phương pháp, phương tiện, hình thức trải nghiệm, thời gian dự kiến, nguồn tài liệu, kinh phí thực hiện. Giáo viên có thể hướng dẫn học sinh xây dựng “bộ câu hỏi khung” liên quan đến những vấn đề bài trải nghiệm.
            Công việc của học sinh: Sau khi đã được phân công vào các nhóm, các nhóm thống nhất kế hoạch cụ thể thực hiện nhiệm vụ. Giáo viên hướng dẫn, gợi ý học sinh cách thức thực hiện một số nhiệm vụ sau:
- Cách thu thập thông tin: Lấy ở đâu? Lấy bằng cách nào? Phương tiện gì?
           - Cách xử lí thông tin: lựa chọn thông tin có giá trị phải đảm bảo độ tin cậy và có ý nghĩa.
            - Cách tổng hợp và trình bày kết quả: bố cục, nội dung và hình thức trình bày sản phẩm.
            Bước 3: Thực hiện hoạt động
            Công việc của giáo viên: Gặp gỡ thường xuyên các nhóm để biết rõ tiến trình làm việc của từng nhóm, kịp thời giúp đỡ và điều chỉnh những vướng mắc của các nhóm.
            Công việc của học sinh: Thực hiện hoạt động theo nội dung.
            Bước 4: Trình bày sản phẩm
            Kết quả của việc học tập TNST và tích hợp liên môn có thể được viết dưới dạng ấn phẩm (bản tin, tập san, báo, áp phích, thu hoạch báo cáo…) và có thể được trình bày trên power point, đực thiết kế thành các đoạn phim, video…
            Bước 5: Đánh giá kết quả hoạt động trải nghiệm
            Công việc của học sinh: Các nhóm trình bày kết quả thực hiện của nhóm mình. Các nhóm khác theo dõi, thảo luận, trao đổi, nhận xét, đóng góp ý kiến và kết quả làm việc của nhóm bạn. Học sinh các nhóm đánh giá lẫn nhau và tự đánh giá kết quả của nhóm mình.
            Công việc của giáo viên:
- Giáo viên nhận xét quá trình thực hiện hoạt động và sản phẩm của mỗi nhóm.
- Giáo viên rút kinh nghiệm qua việc thực hiện hoạt động của các nhóm.
- Giáo viên lưu kết quả hoạt động vào hồ sơ của học sinh.      
2. Một số phương pháp dạy học LSĐP theo hướng TNST và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành
           Hoạt động học tập TNST và tích hợp liên môn là một việc làm hết sức cần thiết nhằm bồi dưỡng tình yêu quê hương, để từ đó phát triển thành lòng yêu nước. Với những đặc thù của mình, bộ môn lịch sử đóng vai trò quan trọng trong thực hiện nhiệm vụ này. Để nâng cao hơn nữa việc giáo dục các kĩ năng  cho học sinh cần có sự đổi mới trong cách nghĩ, cách làm. Tăng cường các hoạt động TNST và tích hợp liên môn của bộ môn lich sử là một phương pháp đang khẳng định hiệu quả.
           Địa phương nơi trường chúng tôi đóng là một vùng rất giàu truyền thống văn hóa, do vậy tạo điều kiện thuận lợi cho chúng tôi trong việc thực hiện giáo dục hoạt động TNST và tích hợp liên môn. Trên cơ sở những hình thức hoạt động TNST và tích hợp liên môn vừa nêu, tôi xin đưa ra việc tổ chức một số hoạt động TNST ở nơi mình công tác để nhằm hướng tới mục tiêu nâng cao hiệu quả của việc giáo dục truyền thống quê hương, lòng yêu nước, hướng nghiệp và hình thành ý thức, trách nhiệm trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc hiện nay ở địa phương cho học sinh. Các hoạt động TNST và tích hợp liên môn sẽ được tổ chức nhân dịp kỷ niệm các ngày lễ lớn với sự phối hợp của các tổ chức Đoàn trường và các đoàn thể khác trong nhà trường.
2.1. Tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn bằng hình thức nội khóa
            Từ trước tới nay, dạy học LSĐP trong nhà trường THPT hầu hết đều tổ chức các tiết dạy ở trên lớp. Trong đề tài này, tôi đã tiến hành tổ chức 2 hình thức dạy học: một là dạy học trên lớp theo phương pháp truyền thống, sau đó trên cơ sở kiến thức trên lớp, tôi tiếp tục tổ chức cho học sinh TNST và tích hợp liên môn tại thực địa. Sau đây là các bước tiến hành trong tổ chức hình thức dạy học TNST và tích hợp liên môn bằng hình thức nội khóa.
2.1.1.Dạy học theo phương pháp truyền thống (dạy học trên lớp theo chính khóa)
Phụ lục 2
PPDH truyền thống là những cách thức dạy học quen thuộc được truyền từ lâu đời và được bảo tồn, duy trì qua nhiều thế hệ. Về cơ bản, phương pháp dạy học này được tổ chức dạy học trên lớp. Trong khuôn khổ đề tài này, tôi chọn một bài học lịch sử địa phương ở huyện Can Lộc, bài: Giáo dục truyền thống yêu nước qua Nhà thờ họ Ngô và Danh nhân: Ngô Văn sở, Ngô Xuân Diệu (Thị trấn Nghèn, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh), đối với học sinh lớp 11.
Giáo án thực dạy trên lớp:
GIÁO DỤC TRUYỀN THỐNG QUA NHÀ THỜ HỌ NGÔ VÀ DANH NHÂN: NGÔ VĂN SỞ VÀ NGÔ XUÂN DIỆU
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
          - Học sinh cần nắm được những đóng góp cũng như công lao của dòng họ Ngô Trảo Nha (Can Lộc) và danh nhân Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu đối với quê hương, đất nước.
         - Vận dụng kiến thức văn học:
         +  Những thành tựu văn học của Ngô Xuân Diệu
         + Hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh, tính chính xác của văn bản thuyết minh.
2. Thái độ, tư tưởng:
            - Giáo dục lòng biết ơn đối với những dòng họ, những danh nhân văn hóa đã có những đóng góp to lớn trong sự nghiệp xây dựng và phát triển của đất nước; lòng tự hào và ý thức học tập, rèn luyện, bảo tồn và phát huy các giá trị tốt đẹp của quê hương, đất nước.
3. Kỷ năng:
          - Rèn kĩ năng khai thác tư liệu, tranh ảnh, vận dụng kiến thức môn Địa lí, Văn học trong học tập, phân tích, so sánh, nhận xét.
          - Rèn kĩ năng xây dựng bố cục và thực hành viết bài thuyết minh di sản và danh nhân.
II. THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY HỌC
           1. Giáo viên
           - Máy chiếu          
           - Tranh ảnh về Lễ đón nhận bằng công nhận dòng họ Ngô Trảo Nha – Dòng họ 18 Quận công
           - Nhà thờ Ngô Phúc Vạn, Ngô Xuân Diệu, nhà văn hóa Xuân Diệu
           - Chân dung Ngô Văn Sở và Ngô Xuân Diệu.
           - Thơ Xuân Diệu
        2. Học sinh
           - Tìm hiểu trước về tư liệu nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu.
           - Giấy Ao, bút, vở, thước kẻ…
III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
1. Ổn định lớp
2. Hoạt động khởi động
Chiếu 1 đoạn Vi deo hoặc xem hình ảnh nhà thờ Họ Ngô đón rước bằng công nhận dòng Họ Ngô nước….và một vài bài thơ hình ảnh của Ngô Xuân Diệu
- Giới thiệu bài mới
Cùng với nhiều tên đất, tên làng đã đi vào lịch sử của huyện Can Lộc, Trảo Nha xưa thuộc huyện Thiên Lộc, phủ Thạch Hà trấn Nghệ An, nay là thị trấn Nghèn, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, là một vùng đất “Địa linh nhân kiệt”. Nơi đây từ hàng trăm năm trước đã trở thành điểm dừng chân sinh cơ lập nghiệp của nhiều dòng họ. Hiện nay ở Trảo Nha có hàng chục dòng họ lớn như dòng họ Nguyễn, Phan, Võ, Bùi, Trần, Lê, Ngô, Đặng… .Các dòng họ đã cùng nhau chinh phục tự nhiên, khai hoang lập ấp, ổn định cuộc sống, xây dựng Trảo Nha ngày càng phát triển phồn thịnh. Nhưng có một dòng họ làm rạng danh vùng đất này đó là họ Ngô, được vinh danh là một dòng họ công thần, một trong hai dòng họ lớn ở vùng Hà Tĩnh: “ Hà Hoàng vi Võ, Trảo Nha vi Ngô” .Nhà thờ Ngô Phúc Vạn tức là nhà thờ Tào quận công, còn gọi là nhà thờ họ Ngô. Vậy, dòng họ Ngô đã có những đóng góp lớn gì cho quê hương, cuộc đời và sự nghiệp của hai danh nhân Ngô Văn Sở và Ngô Xuân Diệu như thế nào, các em học tập được gì qua bài học này, hôm nay, cô cùng lớp chúng ta tìm hiểu bài: Giáo dục truyền thống qua nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở và Ngô Xuân Diệu
3. Hoạt động hình thành kiến thức
Hoạt động của GV – HS                     Kiến thức cơ bản
*Hoạt động 1: Tìm hiểu về nhà thờ và dòng họ Ngô Trảo Nha. Cá nhân/ Tập thể
- GV hỏi: + Em hãy kể tên một số dòng họ tiêu biểu ở Hà Tĩnh mà em biết?
              + Ở Can Lộc vừa qua có dòng họ nào được đón bằng kỷ lục Việt nam: Dòng họ có 18 Quận công.
- HS trả lời, GV nhận xét và kết luận: Dòng họ Ngô-Trảo Nha đã vinh dự được đón bằng công nhận kỷ lục Việt Nam “ Họ Ngô Trảo Nha- Họ Ngô Nước- Họ 18 Quận công”, tham dự có nhà sử học Dương Trung Quốc, Tổng thư kí Hội sử học Việt Nam….Là dòng họ có nhiều người đóng góp to lớn cho đất nước trên nhiều lĩnh vực: Xây Dựng, bảo vệ đất nước, văn hóa.
- Gv tổ chức trò chơi: “Nhóm thuyết trình giỏi”, chia lớp thành 4 nhóm.
- GV yêu cầu: vận dụng kiến thức Văn, Sử, Địa lí thuyết minh về dòng họ Ngô Trảo Nha?
- Các nhóm thảo luận (3 phút), sau đó cử đại diện trình bày.
- GV cho các nhóm bình xét và bầu chọn nhóm nào thuyết minh tốt nhất.
- GV nhận xét và kết luận.
* Hoạt động 2: Tìm hiểu về danh nhân Ngô Văn Sở (Cá nhân và tập thể)
- GV hỏi: Em có hiểu biết gì về danh nhân Ngô Văn Sở?
- HS trả lời, GV nhận xét và kết luận.
- GV cung cấp thêm tư liệu về Ngô Văn Sở, từ đó cho HS thấy rỏ thêm về những đóng góp của ông đối với đất nước đặc biệt là trong cuộc kháng chiến chống quân Thanh.
- Gv trình chiếu chân dung Ngô Văn Sở.
 
- GV tổ chức HS thuyết minh về danh nhân.
- Gv đưa ra yêu cầu: mỗi HS phải chuẩn bị cho mình một bài thuyết minh về danh nhân Ngô Văn Sở trong  thời gian 5 phút.
- Sau đó Gv yêu cầu bất kỳ một HS nào trình bày.
- Gv nhận xét và kết luận.
 
 
 
 
 
 
 
* Hoạt động 3: Tìm hiểu về Ngô Xuân Diệu (Nhóm)
- Gv chia lớp 3 nhóm, yêu cầu mỗi nhóm tìm hiểu một nội dung:
+ Nhóm 1: Tìm hiểu về tiểu sử, sự nghiệp?
+ Nhóm 2: Kể tên một số tác phẩm của ông về thơ, truyện ngắn. có thể đọc một số câu hoặc bài thơ của Xuân Diệu?
+ Nhóm 3: Vận dụng kiến thức Văn, Sử thuyết trình về danh nhân Ngô Xuân Diệu?
- Hs các nhóm thảo luận tìm hiểu , sau đó cử đại diện trình bày, nhóm khác bổ sung,nhận xét cho nhau.
- GV nhận xét và kết luận, sử dụng máy chiếu, chiếu một số hình ảnh, tư liệu về Xuân Diệu, một số Bìa của một số tác phẩm thơ văn của ông để giới thiệu cho các em biết tìm đọc. nói thêm về công trình Nhà văn hóa Xuân diệu ở Can Lộc, nhà thờ Ngô Xuân Diệu ở Phúc Sơn – Thị Trấn Nghèn –Can Lộc.
Liên hệ trong môn Ngữ văn lớp 11 có tác phẩm Vội Vàng
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
- GV hỏi: Em có cảm nhận như thế nào khi đọc các tác phẩm thơ, văn của Xuân Diệu?
- Hs trả lời, giáo viên nhận xét và chốt ý.
- Kết thúc bài học GV cho HS trả lời câu hỏi sau: Sau khi học xong tiết học này các em có suy nghĩ gì và liên hệ trách nhiệm của bản thân?
I. Nhà thờ và dòng họ Ngô Trảo Nha(Can Lộc- Hà Tĩnh)
 
- Họ Ngô Trảo Nha, nay thuộc Thị trấn Nghèn - Can Lộc- Hà Tĩnh là một trong những dòng họ thế phiệt và nổi tiếng.
- Thời Lê Sơ có Ngô Phúc Thanh, Ngô Cảnh Hựu được tặng Thái Bảo
- Thời Lê Trung Hưng nhiều người trở thành danh tướng
- Ngô Phúc Vạn có 10 người con trai làm rạng danh thêm cho dòng họ như Ngô Phúc Trị, Ngô Phúc Điền và cháu là Ngô Phúc Lâm.
- Thời Lê Sơ và Tây Sơn họ Ngô Trảo Nha có 18 Quận công, đặc biệt 3 anh em: Ngô Phúc Đang, Ngô Phúc Hộ và Ngô Phúc Hạp được phong tước. cả nước có 147 tước Hầu thì họ Ngô Trảo Nha chiếm 36 người (3 người đỗ Tạo Sý- tức Tiến sỹ võ).
=> Tháng 4/2016 tổ chức kỷ lục Việt Nam đã xác lập kỷ lục Việt Nam cho họ Ngô Trảo Nha – dòng họ nước => Là vinh dự không chỉ riêng họ Ngô Trảo Nha mà là vinh dự cho huyện Can Lộc nói riêng và hà Tĩnh nói chung, thể hiện đạo lý “ Uống nước nhớ nguồn”, “ Đền ơn đáp nghĩa”, ghi nhận và tôn vinh các danh nhân có công với nước với dân
II. Danh nhân Ngô Văn Sở
- Ngô Văn Sở - danh tướng của nhà Tây Sơn.
- Tổ tiên ông là người ở làng Trảo Nha ( Can Lộc – Hà Tĩnh) di cư vào Tây Sơn.
- Ông là người rất giỏi võ ( bạn đồng môn với Bùi Thị Xuân)
- Năm 1771, Ngô Văn Sở đến đầu quân cho 3 anh em nhà Tây sơn, tham gia đánh quân Nguyễn Ánh tại Quy Nhơn
- Năm 1771, ông theo Nguyễn Huệ cùng đánh tan hơn 2 vạn quân nguyễn ở Phú Yên => Ông trở thành một trong những tướng lĩnh cao cấp của Bộ chỉ huy quân Tây Sơn
- Được Nguyễn Huệ phong làm Đại tư mã thống lĩnh quân đội, tổng quản công việc ở Bắc Hà
- Trong cuộc kháng chiến chống quân thanh, Ngô Văn sở cùng vua Quang Trung chỉ huy đạo quân chủ lực đánh vào Hà Hồi và Ngọc Hồi
- Ông được vua Quang Trung phong tới tước Ích Quốc Công, được cử làm Trấn thủ Thăng Long
- Năm 1792, vua Cảnh Thịnh (Quang Toản) thăng chức Đại đổng lý, tước Quận công và tiếp tục giữ Băc hà
- Năm 1795, vương triều Tây Sơn lục đục, mâu thuẩn và ông đã bị kẻ xấu hại, Ngô Văn Sở bị nhốt vào củi sắt, đem xuống dìm chết ở sông Hương
III. Danh nhân Ngô Xuân Diệu
 
1. Tiểu sử và sự nghiệp
- Ngô Xuân Diệu – Bút danh Trảo Nha. Sinh tại Gò Bồi, xã Tùng Giản, huyện Tuy Phước, tinht Bình Định( Quê ngoại). Cha là Ngô Xuân Thọ. Người làng Trảo Nha- Can Lộc – Hà Tĩnh, mẹ là bà Nguyễn Thị Hiệp
- Xuân Diệu lớn lên ở Quy Nhơn, sau khi tốt nghiệp Tú tài ông đi dạy học tư và làm viên chức ở Mỹ Tho( Tiền Giang), sau đó ra Hà Nội sống bằng nghề viết văn, là thành viên của Tự Lực Văn Đoàn, tốt nghiệp cử nhân Luật 1943 và làm tham tá thương chánh ở Mỹ Tho một thời gian trước khi chuyễn về hà nội.
- Bên cạnh sáng tác thơ ông còn tham gia viết báo như tờ Tiền Phong, ngày nay.
- Ông là một trong những người sáng lập Đoàn báo chí Việt nam, nay là Hội nhà báo Việt Nam
- Xuân Diệu được biết đến như một nhà thơ lãng mạn, trữ tình, “ nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới”, “ Ông hoành của thơ tình”.
- Ông còn là một trong những chủ soái của phong trào “ Thơ mới”
- Năm 1944 tham gia phong trào Việt Minh.
- Sau cách mạng tháng Tám hoạt động trong Hội văn hóa cứu quốc, làm thư ký tạp chí Tiền phong của Hội, sau đó công tác trong Hội văn nghệ Việt Nam, nhiều năm là ủy viên thường vụ Hội nhà văn Việt Nam
- Là đại biểu Quốc hội khóa I, được bầu là Viện sỹ thông tấn Viênh Hàn lâm nghệ thuật CHDC Đức năm 1983
- Ông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh(1996)
- Nhiều con đường, ngôi trường được đặt tên ông.
2. Tác phẩm tiêu biểu: Thơ thơ (1938); Gửi hương cho gió(1945); Truyện ngắn Phấn thông vàng(1939); Ngọn Quốc Kỳ(1945); Một khối hồng(1964); Thanh Ca( 1982); Tuyển tập Xuân diệu(1983)
4. Hoạt động củng cố
- GV khái quát lại những nội dung cơ bản của bài học
- Nhấn mạnh thêm: Để ghi nhớ công lao của dòng họ Ngô Trảo Nha và đặc biệt là những người có công to lớn đối với quê hương, đất nước như: Ngô Phúc Vạn, Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu, Đảng nhà nước và nhân dân ta đã cho xây dựng các nhà thờ để thờ cúng các vị, đặt tên cho nhiều ngôi trường, nhiều con đường mang tên các ông. Đó không những chỉ là niềm tự hào của dòng họ Ngô Trảo Nha mà còn là niềm tự hào của người dân Hà Tĩnh chúng ta
5. Bài tập:
- Sưu tầm thêm tư liệu, tranh ảnh, thơ văn có liên quan đến bài học này.
2.1.2. Dạy học theo phương pháp trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn (dạy học tại thực địa). Phụ lục 3
            Sau khi tiến hành thực dạy trên lớp, tôi tiếp tục tổ chức học sinh học tập theo hình thức TNST và tích hợp liên môn tại thực địa. Trong buổi học tại thực địa này, tôi yêu cầu học sinh đóng vai là người hướng dẫn viên du lịch giới thiệu cho khách về di tích lịch sử văn hóa và danh nhân vừa học trên lớp.
            Các bước tiến hành như sau:
             Bước 1: Giáo viên chia lớp thành các nhóm, giao tình huống đóng vai cho học sinh từng nhóm và qui định rõ thời gian đóng vai:
- Vai là một hướng dẫn viên du lịch giới thiệu về di sản văn hóa nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu của huyện Can Lộc với du khách. (Để thực hiện được vai diễn học sinh phải chuẩn bị trước bài thuyết minh về di sản).
- Vai là một tốp khách du lịch muốn tìm hiểu về di tích lịch sử - văn hóa nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu
Thời gian : 15 phút
            Bước 2: Các nhóm thảo luận để đóng vai
- Các nhóm thảo luận về nội dung, về cách diễn xuất
- Thảo luận thống nhất kịch bản.
            Bước 3: Các nhóm lên đóng vai.
            Bước 4: Lớp thảo luận, nhận xét.
            Bước 5: Giáo viên phỏng vấn học sinh đóng vai.
- Cảm nhận của em về vai diễn?
- Em có gặp khó khăn gì trong quá trình nhập vai?
- Em đã học tập được gì từ vai diễn?
Cuối buổi học tại thực địa, giáo viên tổ chức học sinh kể chuyện về danh nhân Ngô Văn Sở và đọc và ngâm một số bài thơ của nhà thơ Xuân Diệu.
            Như vậy, thông qua vai diễn mà học sinh đặt mình vào cũng như thông qua vai diễn của các bạn để các em có thể hiểu rõ về các di tích lịch sử văn hóa của quê hương. Các em biết được vị trí, vai trò cũng như giá trị của những di tích lịch sử văn hóa. Từ đó thêm trân trọng và tự hào về mảnh đất Can Lộc. Ngoài ra, còn rèn luyện nhiều kĩ năng đặc biệt là kĩ năng thuyết trình, sử dụng công nghệ thông tin, đặc biệt kĩ năng sử dụng kiến thức liên môn để hoàn thành vai diễn…. và nhiều năng khiếu khác của học sinh cũng được bộc lộ và phát huy.
            Đồng thời với buổi học trải nghiệm sáng tạo, giáo viên tổ chức cho học sinh lao động công ích tại nhà thờ họ Ngô để tỏ lòng biết ơn, trân trọng những đóng góp to lớn của dòng họ đối với quê hương đất nước. Qua đó, giáo dục học sinh ý thức bảo vệ và tôn tạo các di sản, di tích của địa phương, ý thức vươn lên trong học tập, ý thức xây dựng và bảo vệ quê hương.
2.2. Tổ chức hoạt động TNST và tích hợp liên môn bằng hình thức ngoại khóa
            Đối với hình thức học tập này, trong đề tài này, tổ lich sử chúng tôi phối hợp với Đoàn trường đã  tổ chức cho học sinh hai hình thức ngoại khóa: một là hình thức ngoại khóa trong nhà trường gắn liền với chủ đề: sinh hoạt dưới cờ và ngoại khóa, hai là hình thức ngoại khóa ngoài khuôn viên nhà trường gắn liền với địa điểm kinh tế, xã hội.
2.2.1. Hình thức ngoại khóa trong nhà trường
           Với mục đích nâng cao chất lượng giáo dục truyền thống, niềm tự hào dân tộc, tăng cường rèn luyện khả năng tư duy, phát triển một cách toàn diện, tạo điều kiện cho học sinh tự tin, mạnh dạn tham gia, giao lưu… thời gian qua, trường THPT chúng tôi  trên địa bàn huyện Can Lộc đã tổ chức các buổi ngoại khóa:
a. Sinh hoạt dưới cờ. (Phụ lục 4)
            Sinh hoạt dưới cờ là một loại hình ngoại khóa được tổ chức vào thứ 2 đầu tuần vào giờ chào cờ đầu tuần. Mục đích, làm phong phú nội dung sinh hoạt, tuyên truyền, giáo dục, rèn luyện các kĩ năng cho sinh. Đây là một trong những hình thức TNST và tích hợp liên môn cho học sinh.
Ví dụ minh họa: Sinh hoạt dưới cờ kỉ niệm ngày thành lập quân đội nhân dân và ngày hội quốc phòng toàn dân 22/12.
           Trong hình thức này tổ lich sử chúng tôi, phối hợp với Đoàn trường đã  tổ chức cho học sinh sinh hoạt dưới cờ vào thứ 2 đầu tháng 12 với chủ đề:“Hát mãi khúc quân hành” tìm hiểu về những truyền thống quê hương, các tấm gương yêu nước, di tích lịch sử tiêu biểu trên địa bàn Hà Tĩnh và Can Lộc.
- Mục đích:
           + Giáo dục truyền thống yêu nước, truyền thống cách mạng.
            + Cung cấp cho học sinh những hiểu biết về các anh hùng, địa danh di tích của địa phương.
           + Rèn luyện kỹ năng giao tiếp, hoạt động tập thể.
           + Bồi dưỡng ý thức vươn lên trong học tập để xứng đáng với các thế hệ đi trước.
- Chuẩn bị:
           + Xây dựng kế hoạch ngoại khóa sinh hoạt dưới cờ.
           + Trao đổi với ban giám hiệu nhà trường để ấn định thời gian tổ chức phù hợp.
            + Tuyên truyền trong học sinh toàn trường về giờ sinh hoạt dưới cờ với nội dung: kỉ niệm ngày thành lập Quân đội nhân dân và ngày hội quốc phòng toàn dân, truyền thống của quân dân Hà Tĩnh và Can Lộc.
           + Đối tượng: học sinh toàn trường.
           + Lên kế hoạch cho học sinh tập một số tiết mục văn nghệ.
- Cách thức tiến hành
            Hoạt động 1. Viết bài tuyên truyền kỉ niệm ngày thành lập Quân đội nhân dân và ngày hội quốc phòng toàn dân, truyền thống của quân dân Hà Tĩnh và Can Lộc.
            Hoạt động 2. Thi tìm hiểu kiến thức bằng câu hỏi về những thành tích của quân đội và nhân dân Hà Tĩnh trong kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ, xây dựng đất nước.
            Hoạt động 3. Kể chuyện và ngâm thơ.
            - Kể chuyện về đơn vị bộ đội ở Đồng Lộc – anh hùng  La Thị Tám
            - Thơ về 10 cô gái Đồng Lộc
              - Hát bài người con gái Sông La.
b. Ngoại khóa trong khuôn viên nhà trường.  (Phụ lục 5)
               Để góp phần giáo dục truyền thống yêu nước của địa phương cho học sinh; góp phần phát triển các kĩ năng, năng lực…cho học sinh tổ Lịch sử chúng tôi đã phối hợp cùng với Đoàn trường, nhà trường tổ chức một buổi ngoại khóa với chủ đề:“Giáo dục truyền thống yêu nước cho đoàn viên thanh niên qua di sản và danh nhân địa phương”.Được thực hiện vào đầu tháng 3.2018.
              - Mục đích :
              + Cung cấp, tuyên truyền cho học sinh một số hiểu biết về di sản địa phương.
              + Phát huy tinh thần trải nghiệm sáng tạo, tinh thần làm việc tập thể.
              + Bồi dưỡng tình yêu quê hương, lòng tự hào về truyền thống quê hương.
               + Giúp hình thành và phát triển ý thức ra sức học tập, trau dồi đạo đức, trở thành con ngoan trò giỏi và cống hiến hết mình cho sự nghiệp của quê hương.
              - Chuẩn bị:
             + Xây dựng kế hoạch ngoại khóa.
              + Trao đổi với ban giám hiệu nhà trường để ấn định thời gian tổ chức phù hợp.
              + Phối hợp với Đoàn trường chuẩn bị một số tiết mục văn nghệ.
              + Chọn học sinh ở các khối lớp, thành lập 3 đội: Đội 1 là Làng K130 huyền thoại, đội 2 là  Ngã ba Nghèn bất tử, đội 3 là Đồng Lộc anh hùng để dự thi.
              + Hướng dẫn các đội thi tìm hiểu về các di sản và danh nhân địa phương để chuẩn bị cho các nội dung của buổi ngoại khóa.
              + Lên kế hoạch cho học sinh tập các màn hoạt cảnh, văn nghệ.
               - Cách tiến hành:
               Buổi ngoại khóa sẽ được tiến hành với các phần sau:
               - Ca nhạc chào mừng – hát múa các ca khúc cách mạng và làn điệu dân ca của quê hương dân tộc, khơi dậy lòng tự hào dân tộc và giáo dục truyền thống.
               - Tuyên truyền truyền thống cách mạng của quê hương Can Lộc anh hùng
               - Mỗi đội giới thiệu đội chơi
               - MC giới thiệu thành phần ban giám khảo
               - Phần thi:
              Phần 1: Các đội giới thiệu thành viên đội và ý nghĩa tên đội chơi thông qua bài thuyết minh di sản.
              Phần 2: Mỗi đội thi tìm hiểu kiến thức di sản và danh nhân địa phương qua các câu hỏi.
              Phần 3: Phần thi tài năng thông qua kể chuyện về danh nhân hoặc đóng kịch, hoạt cảnh múa hát.
              Phần 4: Phần thi cho khán giả.
              MC dẫn chương trình sẽ đọc các câu hỏi hiểu biết về di sản và danh nhân địa phương, khán giả trả lời, ai trả lời đúng sẽ được nhận một phần quà từ ban tổ chức (bông hoa điểm 10 môn Lịch sử)   
             Phần 5. Tổng kết, ý kiến của lãnh đạo và trao thưởng
c. Hình thức ngoại khóa ngoài khuôn viên nhà trường – Dạy dự án. (Phụ lục 6)
             Trên địa bàn huyện nhà hiện nay, có rất nhiều vùng kinh tế phát triển. Để thu hút nhân tài và ý tưởng phát triển kinh tế của các nhân tài trên địa phương, mở ra hướng nghề nghiệp cho học sinh, đặc biệt là đối tượng 12, chúng tôi trong chương trình học đã tiến hành một buổi ngoại ngoại khóa ngoài khuôn viên nhà trường nhằm mục đích tham quan, giáo dục hướng nghiệp cho học sinh (cụ thể học sinh 12). Đây thực chất là hình thức dạy học dự án, một trong những hình thức dạy học TNST.
             Dạy học dự án là một hình thức dạy học, trong đó người học thực hiện nhiệm vụ học tập phức hợp, có sự kết hợp giữa lí thuyết và thực hành, tạo ra sản phẩm có thể giới thiệu. Người học phải tự lực để thực hiện nhiệm vụ. Làm việc nhóm là hình thức làm việc cơ bản của dạy học dự án. Đây là phương pháp quan trọng để thực hiện qua điểm dạy học lấy học sinh làm trung tâm. Ngoài ra dạy học dự án có ý nghĩa thực tiễn xã hội, hình thức phong phú và đa dạng.
             Phương pháp dạy học dự án có vai trò quan trọng trong việc dạy học. Dự án có thể tổ chức khá đa dạng trong hoặc ngoài giờ học giúp giáo viên và học sinh có thể học tập một cách linh động hiệu quả tùy thuộc vào bối cảnh địa phương hay bài học.
            Trong đề tài này, chúng tôi đã xây dựng dự án: Những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc khi dạy bài: Can Lộc trên con đường đổi mới.
             Tóm tắt bài dạy:
             - Lựa chọn địa điểm thực hiện dự án (Tại trang trại cây trồng  của ông Nguyễn Văn An - Xóm Anh Hùng - Xã Thượng Lộc - Huyện Can Lộc - Tỉnh Hà Tĩnh).
             - Đối tượng thực hiện dự án này là học sinh lớp 12 THPT
             - Thời gian dự kiến: 2 tuần
             - Tìm hiểu mô hình trang trại Cam ở  xã Thượng Lộc
             - Tình hình nhân giống cây trồng và mở rộng qui mô trang trại
             - Chất lượng, kết quả Cam Thượng Lộc hàng năm
             -  Những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu hiện nay.
             Thông qua việc thực hiện dự án, học sinh được tham gia các hoạt động ngoại khóa ngoài khuôn viên nhà trường trong các vai trò khác nhau như một báo cáo viên khoa học, người dẫn chương trình, hướng dẫn viên du lịch, phóng viên, diễn viên…Học sinh sẽ được chủ động  thiết kế các hoạt động tìm kiếm và xử lí thông tin, làm việc theo nhóm, trao đổi, tranh luận…để xây dựng kịch bản thống nhất và triển hai hoạt động.
      Ý nghĩa của dự án: Giúp học sinh hiểu được vai trò của trang trại Cam Thượng Lộc đối với đời sống nhân dân địa phương, từ đó nâng cao ý thức về việc đưa ra các giải pháp góp phần nâng cao chất lượng Cam và quảng bá thương hiệu trong toàn quốc và thế giới.
             Các bước tiến hành:
             Bước 1: Xác định chủ đề, mục đích dự án
             Giáo viên đưa ra câu hỏi khái quát: Hiện nay, nhiều vùng quê khắp cả nước có rất nhiều loại cây ăn quả có giá trị, vậy thì quả Cam  ở trang trại xã Thượng Lộc, huyện Can Lộc tỉnh Hà Tĩnh có vị trí như thế nào? Chúng ta cần phải làm gì để góp phần nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam thương Lộc?
            Giáo viên nêu ra mục tiêu học sinh cần đạt được trong dự án.
            Giáo viên xác định dự án: “Với vai trò là các nhà nghiên cứu kinh tế, các em hãy tìm hiểu về các giải pháp góp phần nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc”.
            Giáo viên chia học sinh trong lớp thành nhiều nhóm.
             Bước 2: Các nhóm xây dựng kế hoạch làm việc
           - Dự kiến công việc và xác định phương pháp tiến hành
           - Ban 1: Ban tổ chức
           + Nhóm 1: Xây dựng kịch bản.
           + Nhóm 2: Thực hiện công tác tuyên truyền.
            - Ban 2: Ban chuyên môn:
           + Nhóm 1: Tìm hiểu mô hình trang trại Cam Thượng Lộc
           + Nhóm 2: Tìm hiểu qui trình nhân giống Cam Thượng Lộc.
           + Nhóm 3: Tìm hiểu chất lượng Cam thượng Lộc.
           + Nhóm 4: Tìm hiểu những giải pháp để quảng bá thương hiệu
            Giáo viên hướng dẫn lập kế hoạch nhóm, kế hoạch làm việc của cả lớp trong thời gian thực hiện dự án.
            Các nhóm kí kết hợp đồng học tập, giáo viên giải đáp những thắc mắc từ phía học sinh.
             Bước 3: Thực hiện
             Học sinh làm việc theo nhóm với các công việc cụ thể:
             - Ban tổ chức lên kịch bản.
             - Ban chuyên môn sưu tầm, thu thập tài liệu về nội dung bài học.
             - Nhóm tuyên truyền viết một bài báo cáo quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc.
             - Nhóm dẫn chương trình viết lời dẫn.
             Học sinh các nhóm làm việc theo nhiệm vụ đã phân công.
              Bước 4: Giới thiệu sản phẩm trước lớp
              Mỗi nhóm cử một đại diện trình bày vấn đề đã tìm hiểu và các giải pháp đề xuất
              Cả lớp thảo luận, góp ý.
              Bước 5: Đánh giá hoạt động
             - Tổ chức cho học sinh tự đánh giá hoặc đánh giá lẫn nhau về kết quả làm việc của từng nhóm.
             - Giáo viên tổng kết, đánh giá về phương pháp tiến hành, nội dung và kết quả của các vấn đề đã được nghiên cứu và trình bày của từng nhóm.
             Như vậy, đối với hình thức dạy học này, học sinh trực tiếp tham quan mô hình trang trại Cam Thượng Lộc, trực tiếp đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu. Những việc làm cụ thể đó, phần nào góp phần giáo dục hướng nghiệp cho học sinh, xây dựng quê hương.
III. THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM.
1. Mục đích của thực nghiệm sư phạm
              Kiểm tra tính hợp lí và hiệu quả của việc xây dựng, thực hiện tổ chức hoạt động TNST trong dạy học LSĐP. Rút ra kết luận và bài học kinh nghiệm trong quá trình dạy học.
2. Kết quả thực hiện
             Nhận thức rõ tầm quan trọng của phương pháp dạy học LSĐP theo hướng  TNST và tích hợp liên môn, năm học 2016- 2017 và năm học 2017- 2018 phối hợp với Đoàn trường, các tổ nhóm chuyên môn, chúng tôi đã tổ chức được một số hoạt động TNST và tích hợp liên môn nhằm hướng về mục đích nâng cao ý thức cho học sinh trong vấn đề giữ gìn và phát huy các giá trị truyền thống, lòng yêu nước, ý thức bảo tồn và tôn tạo các di sản của quê hương, đất nước, đặc biệt ở địa phương; góp phần định hướng nghề nghiệp cho học sinh khối 12. Những hoạt động đó đã nâng cao hơn nữa hiểu biết của các em về các di sản ở địa phương, giúp các em hứng thú hơn với môn lịch sử, góp phần bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước.
            Để thấy được hiệu quả và tính khả thi của đề tài nghiên cứu, tôi đã tổ chức 2 cuộc điều tra như sau:
           - Cuộc điều tra thứ nhất được tiến hành chia thành 2 thời điểm:  Thời điểm đầu năm học khi chúng tôi chưa tiến hành các hoạt động trải nghiệm sáng tạo. Thời điểm vào cuối kỳ I, khi chúng tôi đã tiến hành được một số hoạt động TNST.
           - Chúng tôi chọn  lớp 11 A5, có tổng số 40 học sinh để tiến hành khảo sát. Với cùng 2 câu hỏi như sau:
Câu 1: Em có tham gia các hoạt động TNST của bộ môn lịch sử địa phương không?
           + Rất thường xuyên
           + Thường xuyên.
           + Không thường xuyên.
Câu 2:  Em có hứng thú gì với các di sản văn hóa và lịch sử dân tộc?
           + Rất yêu thích.
           + Yêu thích.
           + Bình thường.
           Sau thời gian thực hiện tôi đã thu được kết quả như sau:
Kết quả khảo sát đầu năm học:
  Câu hỏi 1 Câu hỏi 2
Rất thường xuyên Thường xuyên     Không
Thường xuyên
Rất yêu thích Yêu thích Bình thường
40 0 4 36 4 10 26
Tỉ lệ 0% 10% 90% 10% 26% 64%
 
Kết quả khảo sát cuối kỳ I.
Tổng số học sinh điều tra Kết quả điều tra
Câu hỏi 1 Câu hỏi 2
Rất thường xuyên Thường xuyên     Không
Thường xuyên
Rất yêu thích Yêu thích Bình thường
40 4 25 11 10 22 8
Tỉ lệ 10% 63% 27% 26% 55% 19%
 
 
    Từ kết quả điều tra trên, ta thấy sau khi tiến hành các hoạt động TNST và tích hợp liên môn, tình trạng học sinh thờ ơ, thiếu hứng thú với các giá trị văn hóa dân tộc và lịch sử dân tộc, lịch sử địa phương đã được cải thiện rõ nét. Nếu ở đầu kỳ, do việc tham gia hoạt động NTST còn chưa thường xuyên nên hứng thú với vấn đề dạy học LSĐP theo hướng TNST và tích hợp liên môn trong bộ môn lịch sử còn nhiều hạn chế. Cuối kỳ I, việc tham gia các hoạt động TNST và tích hợp liên môn với nhiều hình thức đa dạng đã giúp cải thiện tình hình. Các em đã quan tâm hơn, hứng thú hơn với vấn đề lịch sử đia phương và lịch sử dân tộc. Như vậy, thực tế cho ta thấy rõ hiệu quả của phương pháp dạy học LSĐP theo hướng TNST và tích hợp liên môn, để từ đó học sinh có hứng thú học tập hơn, trả lại vị thế cho môn lịch sử.
              - Cuộc điều tra thứ hai, tôi tiến hành tổ chức thực nghiệm sư phạm tại hai  lớp 11 của trường THPT hiện hành, chọn hai lớp 11A2 và 11A4 năm học 2017 – 2018 có số học sinh và trình độ nhận thức của các lớp ngang nhau để dạy về chủ đề: Giáo dục truyền thống qua dạy học tại di tích văn hóa: Nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu, một lớp dạy thực nghiệm và một lớp dạy đối chứng. ở lớp đối chứng thì dạy theo phương pháp truyền thống, lớp thực nghiệm, tôi vừa dạy học trên lớp vừa tổ chức tham quan trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn. Sau khi dạy xong tôi ra đề kiểm tra 15 phút (câu hỏi: Sau khi học xong buổi tham quan tại nhà thờ họ Ngô và danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu, bản thân em có thể làm gì để góp phần xây dựng và bảo vệ các di sản và danh nhân quê hương, đất nước?)
             - Kết quả:
              Sau khi tổ chức thực nghiệm sư phạm, tôi chấm bài kiểm tra kết hợp sử dụng một số câu hỏi làm công cụ để đánh giá kết quả như sau:
Lớp Tổng số HS dự kiểm tra Điểm dưới 5 Điểm
5- 6
Điểm
7- 8
Điểm
9 -10
Điểm trung bình trở lên
SL % SL % SL % SL % SL %
11A4
 
40 6 15 22 55 8 20 4 10 34 85
11A2
 
40 0 0 15 37,5 13 32,5 12 30 40 100
            
   Ở lớp thực nghiệm có kết quả khả quan hơn, điểm số cao hơn so với lớp đối chứng, đặc biệt có nhiều điểm 9 – 10, điểm yếu không có. Điều này thể hiện rõ được mức độ nhận thức của học sinh ở lớp thực nghiệm, học tốt hơn, hiểu bài và ghi nhớ kiến thức lâu hơn so với lớp đối chứng. Như vậy đề tài có tính khả thi.
 
PHẦN III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
I. KẾT LUẬN
1. Kết quả đạt được
    Trên cơ sở tìm hiểu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc thực hiện hoạt động TNST để định hướng phát triển phẩm chất, năng lực trong dạy học môn Lịch sử nói chung và cụ thể trong phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng tích cực, đề tài đã đưa ra những cách thức mới trong phương pháp dạy - học lịch sử địa phương ở trường THPT theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn thiết thực và hiệu quả.
   Từ thực tiễn áp dụng trong những năm qua và kiểm chứng qua kết quả điều tra nhận thức về lịch sử địa phương và tư tưởng, đạo đức của học sinh nâng lên rõ rệt. Đồng thời, các kĩ năng hoạt động xã hội được rèn luyện trở nên tự tin hơn. Các em chủ động và tích cực hơn trong học tập và tham gia các hoạt động của Đoàn trường và tập thể lớp, địa phương rất năng động và sáng tạo. Chất lượng giáo dục của bộ môn lịch sử được nâng lên, mục tiêu giáo dục lịch sử địa phương được thực hiện hiệu hiệu quả.
2. Ý nghĩa của đề tài
            Tổ chức dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn mà đề tài đưa ra làm cho những kiến thức về Lịch sử địa phương không còn trở nên khô khan, cứng nhắc. Đẩy mạnh thực hiện các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn trong bộ môn lịch sử, khuyến khích học sinh tham gia các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn một các tích cực sẽ góp phần to lớn trong việc nâng cao hiệu quả, chất lượng giáo dục truyền thống, giúp học sinh hiểu hơn về các truyền thống của địa phương, của dân tộc, rèn luyện năng lực quan sát, làm việc tập thể, giáo dục hướng nghiệp, đưa lại cho các em những trải nghiệm sinh động về Lịch sử địa phương.
             Việc tăng cường sử dụng phương pháp dạy học lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn, góp phần làm cho việc giáo dục truyền thống của những giờ học lịch sử trở nên nhẹ nhàng, tràn đầy cảm hứng và hấp dẫn. Để từ đó bồi dưỡng cho học sinh tình yêu quê hương, đất nước, có ý thức hơn trong việc cống hiến để xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước. Định hướng nghề nghiệp trong tương lai.
             Đề tài được nghiên cứu từ thực tiễn và kinh nghiệm giảng dạy của bản thân, bước đầu được thực hiện trong quá trình giảng dạy ở trường THPT của tổ chuyên môn đã thực sự đưa lại hiệu quả cao. Cho thấy đây là giải pháp thiết thực có ý nghĩa thực tiễn trong việc dạy học hiệu quả lịch sử địa phương trong chương trình phổ thông hiện nay để giải quyết những khó khăn, thực trạng tồn tại, góp phần nâng cao chất lượng bộ môn và hình thành phẩm chất, năng lực, tư duy hành động cho học sinh. Đồng thời là phương pháp thực sự có ý nghĩa trong dạy học lịch sử địa phương theo chương trình mới và phương pháp dạy học tương lai. Góp phần to lớn vào thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện và căn bản theo định hướng Đảng.   
3. Hạn chế của đề tài
    Đề tài thực hiện trong thời gian chưa dài nên nội dung còn hạn chế, các ví dụ cụ thể chưa thực sự có nhiều.
    Hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn rất đa dạng nhưng trong đề tài chủ yếu tập trung vào một số hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn bằng hình thức nội khóa và ngoại khóa (cụ thể là các hình thức: Dạy học trên lớp, dạy học tại thực địa, ngoại khóa trong nhà trường và ngoại khóa ngoài khuôn viên nhà trường).
     Phạm vi nghiên cứu còn hẹp chỉ giới hạn trong một phần nhỏ của bộ môn Lịch sử chưa mở rộng được thành nội dung kế hoạch của Đoàn trường. Tích hợp liên môn chỉ mới ở cấp độ một - vận dụng các kiến thức Văn và Địa, nghệ thuật … vào giảng dạy làm rõ môn lịch sử.
II. Một số đề xuất, kiến nghị.
            Để cho việc tổ chức phương pháp dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành thực hiện có hiệu quả hơn, tôi xin được đưa ra một số đề xuất như sau:
            Thứ nhất, phải xây dựng dựng phân phối chương trình khoa học, thống nhất giữa Lịch sử dân tộc và Lịch sử địa phương, làm nổi bật về vấn đề giáo dục đạo đức, truyền thống ở học sinh lớp 10, lớp 11; giáo dục hướng nghiệp ở lớp 12.
            Thứ hai, phải nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho đội ngũ giáo viên, học sinh, các nhà quản lý về vai trò, ý nghĩa của các hoạt động trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn của bộ môn lịch sử trong nhà trường THPT. Cần phải tổ chức quán triệt chu đáo, tạo chuyển biến trong nhận thức của giáo viên để thực hiện  có hiệu quả hoạt động này.
             Thứ ba, việc thực hiện các hoạt động trải nghiệm sáng tạo ở nhiều nơi còn nhiều hạn chế do phần lớn giáo viên còn ngại khó trong quá trình tổ chức. Vì vây,  các cấp quản lý cần động viên, có kế hoạch hỗ trợ về tổ chức, kinh phí để khuyến khích giáo viên tăng cường thực hiện hiệu quả hoạt động này.
            Thứ tư, vấn đề quyết định ở bản thân mỗi giáo viên, tùy vào hoàn cảnh ở địa phương, thực tiễn của dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở nhà trường để đưa ra các hình thức tổ chức phù hợp. Điều này đòi hỏi lòng yêu nghề, nhiệt tình sáng tạo để nâng cao chất lượng giảng dạy bộ môn lịch sử.
             Thứ năm, việc thực hiện phương pháp dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trương THPT hiện hành có hiệu quả rất lớn trong vấn đề nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục truyền thống . Tuy nhiên, việc sử dụng hoạt động này cần có kế hoạch cụ thể, kết hợp nhuần nhuyễn với các nội dung của các giờ học trên lớp. Như vậy hoạt động này mới phát huy hiệu quả tối ưu nhằm góp phần to lớn trong việc giáo dục truyền thống quê hương, bồi đắp tình yêu và trách nhiệm với đất nước.
              Thứ sáu, để tổ chức thực hiện tốt phương pháp dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn ở trường THPT hiện hành, giáo viên cần phải hiểu rỏ về tình hình thực tế của địa phương để chọn địa điểm, nội dung thực hiện, đạt kết quả cao.
            Thứ bảy, cần nâng cao mở rộng mức độ liên môn cấp độ 2 để thực hiện đổi mới giáo dục theo hướng tích hợp liên môn trong chương trình giáo dục phổ thông mới.
             Trên đây là một số ý kiến của tôi về việc dạy học Lịch sử địa phương theo hướng  trải nghiệm sáng tạo và tích hợp liên môn để góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục truyền thống, giáo dục hướng nhiệp cho học sinh. Phần trình bày của tôi chắc chắn có nhiều hạn chế cả lí luận và thực tiễn. Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô, đồng nghiệp, những người có kinh nghiệm để đề tài của tôi được hoàn thiện hơn nữa.
            Tôi xin chân thành cảm ơn các đồng nghiệp đã cho tôi những đóng góp bổ ích trong quá trình nghiên cứu đề tài.
  
 
IV. TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.Phan Ngọc Liên, Trần Văn Trị, ( 2000), Phương pháp dạy học lịch sử, NXB Quốc Gia Hà Nội.
2. Vũ Quang Hiển, Hoàng Thanh Từ, ( 2014), Phương pháp dạy học môn lịch sử ở trường THPT, NXB Đại Học Quốc Gia Hà Nội.
3. Phan Ngọc Liên ( Chủ biên ), 2000, Từ điển thuật ngữ lịch sử phổ thông, NXB Quốc gia Hà Nội.
4. Nguyễn Kiên, (1983), Gây hứng thú cho học tập lịch sử, NXB Quốc Gia.
5. Lương Ninh, ( 1973), Trò chơi lịch sử, NXB Giáo dục Hà Nội.
6. Phan Ngọc Liên, Trần Văn Trị, Nguyễn Văn Quang, ( 1968), Công tác ngoại khóa và kỹ năng thực hành môn lịch sử ở trường THPT, NXB Quốc Gia Hà Nội.
7. Võ Hồng Huy,( 2014), Dư địa chí Can Lộc, NXB Đại Học Vinh.
8. Một số bài nghiên cứu chuyên đề từ Tạp chí Nghiên Cứu lịch sử, Tạp chí Giáo dục.
9. Tài liệu tập huấn sử dụng di sản trong dạy học ở trường phổ thông (Bộ GD&ĐT và Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch, xuất bản năm 2013)
10. Tài liệu tập huấn trải nghiệm sáng tạo ở trường THPT ( Bộ GD & ĐT, xuất bản năm 2015).
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
                                                    V. PHỤ LỤC
Phụ lục 1:  Một số hình ảnh phỏng vấn ở các trường bạn

  HS Trường THPT Nguyễn Đổng Chi                  HS Trường THPT Đồng Lộc

HS Trường THPT Dân lập      HS Trường THPT Can Lộc       HS Trường Nguyễn Văn Trỗi
Phụ lục 2: Một số hình ảnh học trên lớp bài “Giáo dục truyền thống yêu nước qua nhà thờ họ Ngô và Danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu”
 
 
Phụ lục 3: Một số hình ảnh học tại di tích văn hóa nhà thờ họ Ngô và Danh nhân: Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu
 
 

Hình ảnh đóng vai em làm hướng dẫn viên du lịch thuyết minh di sản và danh nhân

   

                                   
          Hình ảnh tham quan tại nhà thờ họ Ngô và nhà lưu niệm Ngô Xuân Diệu


Hình ảnh lao động và dâng hương tại khu di tích


Bài thuyết minh của HS về di tích văn hóa nhà thờ họ Ngô và Danh nhân
Ngô Văn Sở, Ngô Xuân Diệu
Phụ lục 4:
Kế hoạch hoạt động ngoại khóa -sinh hoạt chuyên đề dưới cờ tháng 12/2017
Hát mãi khúc quân hành”
             - Căn cứ vào Quy chế chuyên môn của Bộ GD – ĐT, căn cứ vào các quy định chuyên môn của Sở, phương hướng kế hoạch, nhiệm vụ chuyên môn của Trường THPT N năm học 2017 – 2018
            - Căn cứ kế hoạch hoạt động của Tổ Lịch sử năm học 2017-2018 về triển khai ngoại khóa- sinh hoạt chuyên đề dưới cờ tháng 12/2017 .
 

              Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chi ủy chi bộ Văn – Sử; Tổ Lịch sử xây dựng kế hoạch triển khai tổ chức hoạt động ngoại khóa - sinh hoạt chuyên đề dưới cờ tháng 12/2017:Hát mãi khúc quân hành”cụ thể:
I. MỤC ĐÍCH YÊU CẦU
- Với đặc thù bộ môn, Tổ Lịch Sử sẽ phối hợp với Đoàn Trường tiến hành tổ chức ngoại khoá - sinh hoạt chuyên đề dưới cờ tháng 12/2017:Hát mãi khúc quân hành”, là một trong những chuỗi hoạt động chào mừng ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam và ngày hội quốc phòng toàn dân trong tháng 12/2017. Đó vừa là hoạt động trải nghiệm góp phần đổi mới phương pháp dạy học đồng thời là hoạt động có giá trị giáo dục đạo đức, truyền thống cách mạng lớn lao cho học sinh. Qua chương trình bồi đắp lòng yêu nước và sự biết ơn sâu sắc của các thế hệ thanh niên đối với các anh hùng, thương binh và liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập tự do cho dân tộc và bình yên hạnh phúc cho nhân dân.
            - Qua đó hình thành ở các em niềm tự hào về truyền thống quê hương và nêu cao tinh thần trách nhiệm phát huy truyền thống, ra sức học tập, trau dồi đạo đức trở thành con ngoan trò giỏi và cống hiến hết mình cho sự nghiệp cách mạng xứng đáng là người con trên quê hương anh hùng.
II. NỘI DUNG, PHƯƠNG PHÁP, THỜI GIAN,  HOẠT ĐỘNG
1.Hoạt đông tuyên truyền.
 1.1.Tuyên truyền trong học sinh
           - Đoàn trường phát động tuyên truyền, thông báo kế hoạch chung toàn trường trong buổi chào cờ thứ 2 và triển khai tuyên truyền thông qua sinh hoạt Chi đoàn.
           - BCH đoàn triển khai kế hoạch hoạt động ngoại khóa cho đội ngũ cán bộ lớp thông báo và triển khai các hoạt động đến tận mỗi đoàn viên chi đoàn.
 2.1. Tuyên truyền trong giáo viên.
           - Giáo viên tổ Lịch Sử trực tiếp phổ biến kế hoạch và tuyên truyền học sinh, động viên các em tìm hiểu và học tập các nội dung của ngoại khóa.
 2. Hoạt động tổ chức.
           + Chủ đề ngoại khoá - sinh hoạt chuyên đề dưới cờ tháng 12/2017:Hát mãi khúc quân hành”
           + Hoạt động:
           - Ca nhạc chào mừng – hát múa các ca khúc cách mạng và làn điệu dân ca  của quê hương dân tộc, khơi dậy lòng tự hào và biết ơn giáo dục truyền thống.
            Phần 1. HS đọc bài tuyên truyền kỉ niệm ngày thành lập Quân đội nhân dân và ngày hội quốc phòng toàn dân, truyền thống của quân dân Hà Tĩnh và Can Lộc.
            Phần 2. Thi tìm hiểu kiến thức bằng câu hỏi về những thành tích của quân đội và nhân dân Hà Tĩnh trong kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ, xây dựng đất nước.
            Phần 3. Kể chuyện và ngâm thơ.
             - Kể chuyện về đơn vị bộ đội ở Đồng Lộc – anh hùng  La Thị Tám
             - Thơ về 10 cô gái Đồng Lộc
             - Hát bài người con gái Sông La.
             - Tổng kết và phát quà
3.Thời gian tổ chức ngoại khoá.
             - Chuẩn bị : 11/2017
             - Tổ chức:   7h thứ 2 ngày 4/12/2017.
             - Thời gian tiến hành: 30 phút
4.  Hình thức tổ chức
              - Tìm hiểu hệ thống câu hỏi kiến thức về truyền thống quê hương qua hình thức tổ chức cuộc thi kiến thức và kĩ năng. Kết hợp với hoạt động văn nghệ.
5.Thành phần tham gia.
             - Học sinh toàn trường.
             - Khách mời: Ban giám hiệu, giáo viên toàn trường
Duyệt Ban giám hiệu                                                               T/M tổ Lịch sử
 
 
                                                                                                       Tổ trưởng:
 
Câu hỏi ngoại khóa sinh hoạt dưới cờ:
Câu 1: Anh hùng lực lượng vũ trang nào người Hà Tĩnh trong cuộc kháng chiến chống Thực dân Pháp đã lấy thân mình lấp lỗ châu mai?
Trả lời: Phan Đình Giót sinh năm 1922 ở xóm Tam Quang, thôn Vĩnh Yên, xã Cẩm Quan,  huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh, trong một gia đình rất nghèo đã mấy đời chịu cảnh cày thuê, cuốc mướn Anh đã dùng hết sức còn lại nâng tiểu liên lên bắn mạnh vào lỗ châu mai và hét to: “Quyết hy sinh vì Đảng, vì dân”, rồi dướn người lấy đà lao cả tấm ngực thanh xuân vào bịt kín lỗ châu mai địch. Hỏa điểm lợi hại nhất của quân Pháp bị dập tắt, toàn đơn vị ào ạt xông lên như vũ bão, tiêu diệt gọn cứ điểm Him Lam, giành thắng lợi trong trận đánh mở màn chiến dịch Điện Biên Phủ. 
Phan Đình Giót hy sinh lúc 22h30p ngày 13/3/1954 ở tuổi 34. Phan Đình Giót được nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân ngày 31/3/1955. Khi hy sinh, anh là Tiểu đội phó bộ binh Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312, là Đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam, được tặng Huân chương Quân công hạng nhì.
Câu 2: Là một nữ anh hùng Quân đội nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, là nguyên mẫu nữ nhân vật trong bài hát "Người con gái sông La" của nhạc sĩ Doãn Nho. Cô là ai?
Trả lời: Anh hùng La Thị Tám. Sinh tháng 10 năm 1949 tại xã Vĩnh Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Năm 1967, lúc vừa tròn 18 tuổi, La Thị Tám gia nhập đội thanh niên xung phong và được biên chế vào đơn vị chủ lực Đại đội 2- Giao thông vận tải từ tháng 12-1967 đến tháng 8-1968, đóng tại xã Đồng Lộc. Bà được giao nhiệm vụ đứng trên một quả đồi cao, phía trái của ngã ba Đồng Lộc vào những lúc máy bay Mỹ ném bom để đếm số lượng bom kẻ thù trút xuống. Sau khi máy bay Mỹ vừa đi là La Thị Tám chạy xuống cắm tiêu đánh dấu cho công binh đến phát nổ. Suốt 200 ngày đêm ròng rã, bà đã đếm và cắm tiêu được một số lượng bom lớn: 1205 quả. Ngày 22 tháng 12 năm 1969, bà được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 20 tuổi.[1]
Sau chiến tranh bà về quê hương, lập gia đình rồi chuyển về làm việc ở Đảng uỷ cơ quan dân chính Đảng cấp tỉnh. Bà kết hôn với một sĩ quan hải quân.
Năm 1970, nhạc sĩ Doãn Nho đã viết ca khúc Người con gái sông La (dựa trên lời thơ Phương Thúy) lấy từ hình ảnh La Thị Tám và 10 cô gái Ngã ba Đồng Lộc.
Câu 3: Chiến sĩ phòng không, người tham gia trận đánh máy bay ở Rú Nài Hà Tĩnh, bị thương, vỡ xương hông, anh là ai?
Trả lời: Anh hùng Dương Chí Tuyển quê ở Thạch Hội- Thạch Hà.
Câu 4: “Xe chưa qua, nhà không tiếc” là khẩu hiệu của một ngôi làng ở huyện Can Lộc trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước, đó là ngôi làng được mang tên gì?ở đâu?
Trả lời: Làng huyền thoại K130 ở Tiến Lộc huyện Can lộc tỉnh Hà Tĩnh. Chiến tích trong một đêm nhân dân làng Minh Tiến và Tân Tiến đã dỡ 130 ngôi nhà lát đường cho xe chạy là một trong những huyền thoại của thời kỳ chống Mỹ cứu nước.
Câu 5: Di tích lịch sử gắn liền với việc 10 nữ thanh niên xung phong trong chiến tranh Việt Nam bị bom của Không lực Hoa Kỳ giết chết có tên gọi là gì?
Trả lời: Di tích ngã ba Đồng Lộc. Ngã ba Đồng Lộc thuộc xã Đồng Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, nằm trên con đường mòn Hồ Chí Minh xuyên qua dãy Trường Sơn ở tỉnh Hà Tĩnh, là giao điểm của quốc lộ 15A và tỉnh lộ 2 của Hà Tĩnh, thuộc địa phận xã Đồng Lộc, huyện Can Lộc.
 Đây là một trong những điểm giao thông quan trọng trong chiến tranh, cho nên quân đội Hoa Kỳ đã tập trung nhiều máy baythả bom nhằm cắt đứt đường tiếp tế của người dân miền Bắc cho chiến trường miền Nam.
Nơi đây có một tiểu đội thanh niên xung phong có nhiệm vụ canh giữ giao điểm, phá bom và sửa đường thông xe khi bị bom phá. Tiểu đội 4, Đại đội 552 (được chốt chặn đoạn từ Cầu Tối trở vào Truông Kén khoảng 2 km, đặc biệt là 300 mét từ Cầu Tối đến Trường Thành) gồm 10 cô gái trẻ, tuổi từ 17 đến 24.
Hình ảnh buổi sinh hoạt dưới cờ


 
Phụ lục 5:
KẾ HOẠCH NGOẠI KHÓA
GiÁO  DỤC TRUYỀN THỐNG YÊU NƯỚC CHO ĐOÀN VIÊN THANH NIÊN QUA DI SẢN VÀ DANH NHÂN ĐỊA PHƯƠNG
      - Căn cứ vào Quy chế chuyên môn của Bộ GD – ĐT, căn cứ vào các quy định chuyên môn của Sở, phương hướng kế hoạch, nhiệm vụ chuyên môn của Trường THPT N năm học 2017 – 2018
      - Căn cứ kế hoạch hoạt động của Tổ Lịch sử năm học 2017-2018 về triển khai ngoại khóa.
 

      Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chi ủy chi bộ Văn – Sử; Tổ Lịch sử xây dựng kế hoạch triển khai tổ chức hoạt động ngoại khóa:  “ Giáo dục truyền thống yêu nước cho đoàn viên thanh niên qua di sản và danh nhân địa phương” cụ thể:
I. MỤC ĐÍCH YÊU CẦU.
         - Với đặc thù bộ môn, Tổ Lịch Sử sẽ phối hợp với Đoàn Trường tiến hành tổ chức ngoại khoá về di sản, danh nhân và truyền thống quê hương, để góp phần đa dạng hình thức dạy học và giáo dục đạo đức, ý thức truyền thống quê hương cho học sinh thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện và căn bản; hình thành phẩm chất yêu nước và phát triển năng lực hoạt động xã hội cho đoàn viên thanh niên, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ xây dựng đất nước trong tình hình mới.
       -  Qua đó hình thành ở các em niềm tự hào về truyền thống quê hương và nêu cao tinh thần trách nhiệm phát huy truyền thống, ra sức học tập, trau dồi đạo đức trở thành con ngoan trò giỏi và cống hiến hết mình cho sự ng hiệp cách mạng xứng đáng là người con trên quê hương anh hùng.
II. NỘI DUNG, PHƯƠNG PHÁP, THỜI GIAN,  HOẠT ĐỘNG
  1. Hoạt đông tuyên truyền.
 1.1.Tuyên truyền trong học sinh
- Đoàn trường phát động tuyên truyền, thông báo kế hoạch chung toàn trường trong buổi chào cờ thứ 2 và triển khai tuyên truyền thông qua sinh hoạt Chi đoàn.
- BCH đoàn triển khai kế hoạch hoạt động ngoại khóa cho đội ngũ cán bộ lớp thông báo và triển khai các hoạt động đến tận mỗi đoàn viên chi đoàn.
  2.1. Tuyên truyền trong giáo viên.
         - Giáo viên tổ Lịch Sử trực tiếp giảng dạy di sản, danh nhân lịch sử địa phương trên lớp sẽ phổ biến kế hoạch và tuyên truyền học sinh, động viên các em tìm hiểu và học tập các nội dung của ngoại khóa.
 2. Hoạt động tổ chức.
   + Chủ đề ngoại khoá: “ Giáo dục truyền thống yêu nước cho đoàn viên thanh niên qua di sản và danh nhân địa phương”
 + Hoạt động.
         - Ca nhạc chào mừng – hát múa các ca khúc cách mạng và làn điệu dân ca  của quê hương dân tộc, khơi dậy lòng tự hào và biết ơn giáo dục truyền thống.
- Tuyên truyền truyền thống cách mạng của quê hương Can Lộc anh hùng.
- Giới thiệu đội chơi: 3 đội đại diện cho 3 di tích lịch sử cách mạng tiêu biểu trên địa bàn Can Lộc
 1. Đội “  Làng chiến tích K130 huyền thoại”.
 2. Đội “ Ngã ba Nghèn bất tử”.
 3. Đội “ Đồng lộc anh hùng”.
- Giới thiệu ban giám khảo: Cô Nguyễn Thị Kim Hoa, Đoàn Thị Mĩ Hiền, Nguyễn Thị Hiền.  
 - Phát biểu của đại diện Ban giám hiệu
        - Phần thi 3 đội: Với 3 nội dung:
Thứ nhất: Phần các đội giới thiệu đội chơi thông qua bài thuyết minh di sản ( 5-7 phút) -  10 điểm.
Thứ hai: Phần thi tìm hiểu kiến thức di sản và danh nhân địa phương: 10 câu trắc nghiệm – 100 điểm.
Thứ ba: Phần thi tài năng thông qua kể chuyện về danh nhân hoặc đóng kịch, hoạt cảnh, múa hát về danh nhân và di sản- 10 điểm.
- Phần thi cho khán giả
 +  Câu hỏi tìm hiểu về các di tích lịch sử đặc biệt và di tích lịch sử được  công nhận cấp quốc gia trên địa bàn huyện Can Lộc
    + Câu hỏi tìm hiểu về các danh nhân văn hóa của quê hương.
    - Câu hỏi về những truyền thống tiêu biểu, giáo dục đạo đức, truyền thống yêu nước.
          -  Tổng kết và phát quà
3.Thời gian tổ chức ngoại khoá.
       - Chuẩn bị : 27/2- 11/3/2018
       - Tổ chức:   14h thứ 2 ngày 12/3/2018.
       - Thời gian tiến hành: 2 tiếng
4.  Hình thức tổ chức
       -  Tìm hiểu hệ thống câu hỏi kiến thức về di sản, danh nhân truyền thống quê hương qua hình thức tổ chức cuộc thi kiến thức và kĩ năng. Kết hợp với hoạt động văn nghệ.
     -  Chỉ đạo chung:  Nguyễn Thị Kim Hoa
    -  Phụ trách hướng dẫn hỗ trợ học sinh tìm hiểu và thực hiện:Trần Thị lệ Thủy, Nguyễn Thị Thùy Dung, Lê Thị Thanh Nga.
    - Dẫn chương trình: Trần Thị Thanh Nga.
    - Ban giám khảo: Cô Nguyễn Thị Kim Hoa, Đoàn Thị Mĩ Hiền, Nguyễn Thị Hiền.  
5.Thành phần tham gia.
    - Học sinh khối 11.
    - Khách mời: Ban giám hiệu, trưởng các ban và tổ chức trong trường, các giáo viên chủ nhiệm.
6. Cơ cấu giải thưởng:
    - Mỗi câu hỏi trả lời đúng sẽ nhận một phần quà và phiếu hoa điểm 10 môn Lịch sử.
    - Tập thể có nhiều phiếu hoa sẽ được cộng điểm thi đua và quà tập thể.
   - Các đội chơi: 1 giải nhất, 1 giải nhì và 1 giải 3.
   Duyệt Ban giám hiệu                                       T/M tổ Lịch sử
                                                                    
 
                                                                                            Tổ trưởng:
                                               Câu hỏi ngoại khóa lịch sử.
“Giáo dục truyền thống yêu nước cho đoàn viên thanh niên qua di sản và danh nhân địa phương”
1. Những di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia trên địa bàn Thị trấn Nghèn ?
       Đáp án: Có 2 di tích:
                                  - Ngã ba Nghèn.
                                  - Đền thờ Ngô Phúc Vạn.
2. Những di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia và cấp tỉnh trên địa bàn xã Thiên Lộc?
     Đáp án: Có 3 di tích:
                              - Bến đò Thượng Trụ,
                              - Chùa Hương tích.
                              - Mộ Trạng nguyên Bạch Liêu
3. Xã Trường Lộc hiện có bao nhiêu di tích được công nhận di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia?      
    Đáp án: Có 3 di tích cấp quốc gia:
         - Nhà thờ Nguyễn Huy Tự,
                       - Nhà thờ Nguyễn Huy Hổ,
                          - Nhà thờ đại tôn dòng họ Nguyễn Huy.
4. Xã Tùng Lộc hiện có bao nhiêu di tích được công nhận di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia?       
    Đáp án: Có 2 di tích cấp quốc gia:
                      - Nhà Thờ Hà Tông Mục
                      - Đền thờ Đặng Tất, Đặng Dung.
5. Năm 2013, khu di tích Ngã ba Đồng Lộc là một trong những địa điểm trọng yếu của tuyến đường Trường Sơn được xếp hạng là điểm di tích quốc gia gì?                     
            Đáp án:  Điểm Di tích Quốc gia đặc biệt
6. Bến đò Thượng Trụ ở Đoàn Kết Thiên Lộc là nơi ghi dấu sự kiện lịch sử nào?
Đáp án : Nơi diễn ra Hội nghị thành lập Đảng bộ Hà Tĩnh (3  năm 1930) – Di tích cấp tỉnh.
            Hội nghi đã hợp nhất các tổ chức cộng sản, thành lập Đảng bộ lâm thời Hà Tĩnh.Cử ra BHC lâm thời do Trần Hữu Thiều làm bí thư.
7. Đây là khu di tich lịch sử có diện tích hơn 36.000m2, được khởi công xây dựng ngày 2/2/2008, gồm có tượng đài, nhà truyền thống, nhà văn hóa đa chức năng, bia dẫn. Nằm trên quốc lộ 1A, cách thành phố Vinh 30km về phía Nam. Đó là khu di tích lịch sử nào?
        Đáp án: Khu di tích Xô Viết Ngã ba Nghèn
Ngã ba Nghèn là điểm gặp nhau của đường quốc lộ 1A và đường liên xã từ huyện Can Lộc qua Khánh Lộc về Đồng Lộc, Trung Lộc. Nơi đây đã từng thấm máu bao chiến sĩ Xô Viết trong những năm 1930 – 1031. Trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước, Ngã ba Nghèn là tuyến đường huyết mạch để chi viện cho miền Nam. Với tầm quan trọng đó, Ngã ba Nghèn đã được đầu tư xâu dựng thành Khu di tích qui mô lớn.
8. “ Xe chưa qua, nhà không tiếc”. “ Tất cả cho miền Nam ruột thịt” là Huyền thoại về sự kiện gì ở đâu?
Đáp án: Làng chiến tích K130- Tiến Lộc . Là một trong những huyền thoại của thời kỳ chống Mỹ cứu nước-  chỉ trong một đêm với khí thế quyết tâm chống Mỹ,nhân dân đã biến làng thành đường cho xe thông tuyến. Những người nông dân yêu nước hy sinh không tính toán, không vụ lợi, hy sinh vô điều kiện, nên họ không đòi hỏi gì, không một ai phàn nàn gì. Tất cả đã trở thành huyền thoại.)
Trong cái đêm mà bom Mỹ cắt đứt huyết mạch giao thông Quốc lộ 1A 13-8-1968, ( Cầu già đã bị gãy, ngã 3 Đồng Lộc bị chốt chặn) dân làng Hạ Lội  với tinh thần – Xe chưa qua nhà không tiếc Tất cả 88 hộ của xóm đã hiến 130 ngôi nhà trong đó có 35 hộ hiến dâng 2 nhà. Ngoài ra còn có 4 nhà thờ họ, một ngôi miếu, hai kho hợp tác xã đã được dỡ xuống , để lát 1.2 km  đường xế qua tim làng cho xe vận tải ra tiền tuyến trong đêm huyền thoại . Tỉnh Hà Tĩnh đã đặt tên cho làng là K130. 
            Trong đó đáng kể nhất là cụ bà Đinh Thị Trí 80 tuổi nhà lá không có gỗ nên cụ đã hiến cỗ quan tài của mình để làm đường, và gia đình ông Lê Bá Kiên giỡ 2 nhà và cả nhà thờ họ. Đó là biểu tượng sáng ngời về chủ nghĩa yêu nước của quê hương can Lộc anh hùng – sự hy sinh cao cả vì độc lập tự do.Trách nhiệm của mỗi chúng ta là phải phát huy và lưu truyền.
Trong những năm tháng chiến tranh, giặc Mỹ đã trút xuống xã Tiến Lộc gần 19.000 quả bom, hơn 1.500 quả rốc két, làm 57 người chết, 151 người bị thương


9.  “Tọa độ lửa” là nói về địa danh nào trên quê hương Can Lộc anh hùng ?
Đáp án: Ngã ba Đồng Lộc
Ngã ba Đồng Lộc thuộc địa phận xã Đồng Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh nằm trên đường mòn Hồ Chí Minh qua dãy Trường Sơn, là giao điểm của quốc lộ 15A và tỉnh lộ 2 của Hà Tĩnh.
            Từ ngày 20 - 4 - 1968, Đường quốc lộ 1A bị cắt đứt, ta chuyển hướng vận tải sang tuyến Đường 15A đi qua Ngã ba Đồng Lộc. Lúc này trên đất Hà Tĩnh chỉ còn Đường 15A là con đường duy nhất đi vào Nam của các phư­ơng tiện cơ giới. Bởi thế, Ngã ba Đồng Lộc đã trở thành một đầu mối giao thông quan trọng, một trọng điểm hiểm yếu, giữ vai trò quyết định đảm bảo thông suốt cho huyết mạch vận tải nối liền hậu phương lớn miền Bắc với tiền tuyến lớn miền Nam. Vì vậy, đế quốc Mỹ đã bằng mọi thủ đoạn đánh phá Ngã ba Đồng Lộc. Biến nơi đây thành “toạ độ lửa” để hòng cắt đứt con đường tiếp viện của chúng ta.
từ tháng 4 đến tháng 10-1968, máy bay địch ném xuống đây 1.863 lần với gần 50 nghìn quả bom các loại (ch­ưa kể rốc két và đạn 20mm). Ngày đánh nhiều nhất là 103 l­ượt máy bay, với hàng trăm quả bom các loại. Bầu trời Đồng Lộc hầu như­ không lúc nào ngớt tiếng gầm rú của máy bay địch, tiếng nổ của bom đạn, khói lửa mù mịt. Cả ngày lẫn đêm, máy bay Mỹ tập trung đánh phá, huỷ diệt các trận địa pháo cao xạ và các công trình giao thông. Ngã ba Đồng Lộc - một vùng đồi nhỏ hẹp, mặt đất không còn màu xanh cỏ cây, hố bom chồng chất hố bom..
10. Trước âm mưu và hành động điên cuồng của đế quốc Mỹ tại Ngã ba Đồng Lộc, quân và dân ta đã anh dũng đánh trả như thế nào? kết quả?
Đáp án:
Ta kiên quyết “giải tỏa điểm chốt, thông suốt chi viện” Để “Thông tuyến, thông xe nhanh nhất”, “địch phá ta sửa ta đi”, “địch phá một, ta làm mười” không quản bom rơi đạn nổ, gian khổ, hy sinh ngày đêm bám trụ các trọng điểm, kịp thời san lấp hố bom, sửa chữa cầu đường, rà phá bom nổ chậm...
 Kết quả: Âm mưu chốt chặn chi viện của đế quốc Mỹ tại “tọa độ lửa” bị thất bại hoàn toàn. Trên trọng điểm ác liệt, tàn khốc ở Ngã ba Đồng Lộc, đường vẫn thông, các đoàn xe vẫn nối đuôi nhau ra tiền tuyến góp phần chi viện kịp thời cho quân và dân miền Nam đánh thắng giặc Mỹ xâm lược.
11. Đại đội 551 TNXP; tập thể 10 cô gái Tiểu đội 4 thuộc Đại đội 552, Tổng đội 55 TNXP do Võ Thị Tần làm tiểu đội trưởng anh dũng hy sinh cùng một lúc giữa tuổi đời 18-20 trong một trận mưa bom của giặc Mỹ tại Ngã ba Đồng Lộc ngày 24-7-1968; Ai có thể kể tên 10 cô ?
Đáp án: Hồ Thị Cúc, Trần Thị Hường, Trần Thị Rạng, Hà Thị Xanh, Nguyễn Thị Nhỏ, Võ Thị Hà, Dương Thị Xuân, Nguyễn Thị Xuân và Võ Thị Hợi đã bám trụ kiên cường ở Ngã ba.
12. Ngã ba Đồng Lộc có ý nghĩa như thế nào đối với quê hương và đất nước?
Đáp án: Là biểu tượng sáng ngời về truyền thống yêu nước của quê hương Can Lộc và chủ nghĩa anh hùng cách mạng của dân tộc Việt Nam anh hùng.
13. Hòa bình lập lại, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đã làm gì để ghi nhớ công ơn của các anh hùng liệt sĩ và những người đã góp công tại Ngã ba anh hùng Đồng Lộc?
Đáp án:  Ngã ba Đồng Lộc đã được xây dựng thành một quần thể di tích lịch sử, văn hóa và khu du lịch tâm linh gồm các hạng mục: Khu mộ 10 nữ liệt sỹ TNXP, Tượng đài chiến thắng, Nhà bia tưởng niệm TNXP cả nước, Cụm tượng 10 nữ liệt sỹ TNXP, Cánh đồng hố bom, Tháp chuông, Nhà trưng bày các di tích về Ngã ba Đồng Lộc,...
Hàng năm, các đoàn thể, các tổ chức chính trị xã hội trong và ngoài tỉnh đã đến Ngã ba Đồng Lộc dâng hương; thăm hỏi, tặng quà cho thân nhân các gia đình và những người đã đổ máu xương để làm nên một Ngã ba Đồng Lộc huyền thoại.
Đoàn trường THPT Nghèn cũng đã có  những hoạt động chăm sóc, dâng hương, ghi nhớ công ơn, học tập, sưu tầm các hiện vật, các câu chuyện có liên quan đến Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc.
Những giá trị truyền thống về văn hóa - lịch sử được trân trọng, lưu giữ và phát huy qua các thế hệ.
14. Sống trên quê hương anh hùng như thế , thế hệ thanh niên chúng ta tự thấy mình cần có trách nhiệm như thế nào?
Đáp án: Tự hào về truyền thống, tích cực hoac tập, rèn đức,luyện tài gìn giữ và phát huy truyền thống xây dựn quê hương.
   Phần 3. Câu hỏi tìm hiểu danh nhân văn hóa .                     
15: Là một nhà Nho thâm thúy, là danh sĩ cuối đời Hậu Lê và Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam, người từng rất được vua Quang Trung trân trọng và gọi là La Sơn phu tử, ông là ai? Quê ở đâu?
                Đáp án: Nguyễn Thiếp - Ở Kim Lộc
Nguyễn Thiếp (1723 – 1804) là nhà Nho thâm thúy và là danh sĩ cuối đời Hậu Lê và Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam. Thủy tổ của ông ở Cương Gián ( Nghi Xuân, Hà Tĩnh). Lấy vợ lẽ rồi lập ra chi họ Nguyễn ở xã Nguyệt Ao, tổng Lai Thạch, huyện La Sơn, phủ Đức Quang ( nay là xã Kim Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh).Vốn là người học rộng ,tài cao, từng đỗ thủ khoa kỳ thi Hương ở Nghệ An nhưng không thi Hội mà ở ẩn. Năm 1791, cảm tấm chân tình của vua Quang Trung ông đã nhận lời ra giúp vua bàn việc nước.Dưới triều đại Tây Sơn, ông là nhà chiến lược gia, có nhiều đóng góp cho sự phát triển nền giáo dục nước nhà. Ông còn là nhà thơ lớn với nhiều tác phẩm có giá trị.
16: Đây là một danh nhân lịch sử, có tài năng ngoại giao xuất sắc thời chúa Trịnh (thế kỷ XVIII)- người đã được vua nhà Thanh phong tặng “Lưỡng quốc đình nguyên Thám Hoa”, ông là ai?
                        Đáp án: Phan Kính – Quê ở Song Lộc
            Phan Kính (1715 – 1761) quê làng Vĩnh gia,xã Lai Thạch, huyên La Sơn( nay là xã Song Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh), vốn thông minh, sáng dạ, nổi tiếng từ nhỏ, năm 1744 ông thi Hội đỗ Tiến sĩ và thi đình đứng thứ nhất, được vua ban Đình nguyên Thám hoa. Khoảng năm 1759, 1760 vua Thanh biết tài ông nên đã phong cho ông là “Lưỡng quốc đình nguyên Thám Hoa”.
17.Người làng Trảo Nha, xuất thân con nhà tướng, là người văn võ toàn tài là trọng thần danh tướng thời Lê – Trịnh ( thế kỉ XVI đầu XVII) có nhiều  công lao đóng góp trong việc giữ yên bờ cõi, bảo vệ chính đường, khản hoang ruộng đất, mở mang nghề nghiệp đưa lại lợi ích cho dân trăm họ trong thời kì lịch sử biến động.Khi mất được người dân lập đền thờ. Ông là ai?
Đáp án:           Ngô Phúc Vạn ( 1577-1625) – Đền thờ Ngô Phúc Vạn.
18. Một trong những người con ưu tú của dòng họ Ngô Trảo Nha cũng là một nhà thơ lớn trong phong trào thơ mới với bút danh Trảo Nha. Anh là ai? ( gợi ý: Nhà thơ nổi tiếng về tình yêu)
Đáp án: Nhà thơ Xuân Diệu (1916-1985) – Con cháu Ngô Phúc Vạn
Là cây đại thụ của nền thi ca hiện đại Việt Nam, Xuân Diệu đã để lại khoảng 450 bài thơ (một số lớn nằm trong di cảo chưa công bố), một số truyện ngắn, và nhiều bút ký, tiểu luận, phê bình văn học.
Xuân Diệu từng là đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa I. Ông còn được bầu là Viện sĩ thông tấn Viện Hàn lâm nghệ thuật nước Cộng hòa dân chủ Đức năm 1983. Ông đã được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt I về văn học nghệ thuật (1996).
Tên của ông được đặt cho một đường phố ở Hà Nội, và cũng được đặt cho một trường trung học phổ thông ở huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định và một trường THCS tại huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Tại thành phố Đồng Hới, Quảng Bình có con đường mang tên Xuân Diệu ở phường Nam Lý. Nhà tưởng niệm và nhà thờ ông ở làng Trảo Nha, thị trấn Nghèn, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh (Bên cạnh đường lên Ngã Ba Đồng Lộc)- Đền thờ Ngô Phúc Vạn.
19. Hai cha con- hai danh tướng của nghĩa quân kháng chiến trong buổi đầu chống Minh xâm lược.  Năm 1428, sau khi đánh thắng Quân Minh đã được Lê Lợi phong bốn chữ” Tiết nghĩa công thần” là ai? ( Gợi ý: Để tưởng nhớ công , nhân dân Tùng Lộc đã xây đền thờ)
Đáp án:   Đặng Tất và Đặng Dung  - Hàng năm đến ngày 5/3 âm lịch con cháu dòng họ và nhân dân địa phương làm lễ tế tại đền
20: Dân ca ví dặm Nghệ Tĩnh, trong đó có hát Ví phường vải ở trường Lưu được UNESCO công nhận là Di sản văn hoá phi vật thể vào năm nào?
            a. 2012                                                              b. 2013
            c. 2014                                                              c. 2015
            Đáp án: 2014
            Trường Lộc xưa được gọi là làng Trường Lưu thuộc tổng Lai Thạch, huyện La Sơn, phủ Đức Quang, xứ Nghệ An. Người dân nơi đây nổi tiếng với nghề trồng bông, dệt vải. Hát ví phường vải cũng bắt nguồn từ đó. Nửa cuối thế kỷ XVII, khi Nguyên Huy Oánh về quê trí sĩ, ông đã xây dựng Trường Lưu thành làng “bát cảnh” đầy thơ mộng, ông cũng là người có công trong việc nâng ví phường vải lên 1 tầm cao mới.Năm 2014, với những giá trị độc đáo và nổi bật của mình, dân ca ví dặm trong đó có ví phường vải được UNESCO công nhận là Di sản văn hoá phi vật thể của nhân loại.
21. Ngày 25/9/2016 Mộc Bản trường học Phúc Giang vinh dự đón bằng công nhận là Di sản tư liệu kí ức thế giới khu vực Châu Á-TBD.  Cho biết đó là di sản của địa phương nào trên quê hương Can Lộc?
                  Đáp án : Xã Trường Lộc
Vượt khỏi khuôn khổ của một dòng họ, hệ thống văn bản của mộc bản Trường Lưu được đánh giá có tính giáo dục cao, chứa nhiều thông tin phong phú đa dạng có nhiều liên quan đến lịch sử dân tộc. Với những giá trị độc đáo và sức lan tỏa rộng lớn của mình, ngày 19/05/2016 tại Thành phố Huế, mộc bản trường học Phúc Giang đã dược UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thuộc chương trình ký ức thế giới, khu vực Châu Á – Thái Bình Dương. Ngày 25/ 09/2016 xã Trường Lộc đã vinh dự đón nhận bằng công nhận của UNESCO.      
Bài viết thuyết minh di sản trong chương trình ngoại khóa của học sinh.
                                 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
                                     Một số hình ảnh buổi ngoại khóa



Phụ lục 6: Hình ảnh tham quan mô hình trang trại vườn Cam ở Thượng Lộc, Can Lộc,  Hà Tĩnh và báo cáo tại lớp.


 
Một số bài viết của HS về giải pháp nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc.

 

Phụ lục 8
PHIẾU GHI NHẬN THÔNG TIN
Nhóm :……………
Lớp:………………………
Trường:……………………….
Hãy ghi lại những gì thu nhận được về thực trạng, giải pháp nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc
1. Thực trạng:
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
2. Giải pháp nâng cao chất lượng và quảng bá thương hiệu Cam Thượng Lộc:
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………................................................................
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………........................................................................................................................................................................
 
Phụ lục 8
BIÊN BẢN LÀM VIỆC NHÓM
1. Thời gian, địa điểm, thành phần:
- Địa điểm:………………………………………………………………
- Thời gian: từ….giờ….đến….giờ….Ngày…..tháng….năm….
- Số nhóm:….; Số thành viên:……….; Lớp:……
- Số thành viên có mặt:………
- Số thành viên vắng mặt:…
2. Nội dung công việc:
(Ghi rõ tên chủ đề thực hành, quy trình thực hiện, kiến thức mà mình vận dụng để thực hiện)
…………………………………………………………………………………………...
3. Bảng phân công cụ thể:
STT Họ và tên Công việc được giao Ghi chú
1      
2      
3      
4      
5      
6      
7      
8      
9      
4. Kết quả làm việc:
…………………………………………………………………………………………...
5. Thái độ tinh thần làm việc:
……………………………………………………………………………………..…….
6. Đánh giá chung:
……………………………………………………………………………………..…….
7. Ý kiến đề xuất:
……………………………………………………………………………………..…….
         
 Thư kí                                                      Nhóm trưởng
 
 
 
 
 
 
CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT TRONG ĐỀ TÀI
                               
Trung học phổ thông: (Viết tắt là)                  THPT
Giáo viên:                                                          GV
Học sinh:                                                            HS
Trải nghiệm sáng tao                                     TNST
Lịch sử địa phương                                        LSĐP
Lịch sử dân tộc                                               LSDT
Hoạt động ngoại khóa                                    HĐNK
Hoạt động giáo dục                                       HĐGD



 
 
 
 
 
 
 
 

Tải về

Từ site Trường THPT Nghèn, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh:
( Dung lượng: 6.55 MB )

  • Phiên bản: N/A
  • Tác giả: Trần Thị Lệ Thủy
  • Website hỗ trợ: N/A
  • Cập nhật: 27/11/2018 21:33
  • Thông tin bản quyền: N/A
  • Đã tải về:
    141
Đánh giá
Bạn đánh giá thế nào về file này?

Hãy click vào hình sao để đánh giá File
 

Danh mục

Video clip

Thư viện hình ảnh

  Hoạt động

-1 photos | 1564 view

  Giải trí

1 photos | 1449 view

  Kỷ yếu

0 photos | 284 view

Thống kê

  • Đang truy cập: 26
  • Hôm nay: 248
  • Tháng hiện tại: 29915
  • Tổng lượt truy cập: 2341174

Hỗ trợ online

Võ Đức Ân
0964867606